“‘ਧੱਕੇਸ਼ਾਹੀ ਕਰਨੀ ਬੰਦ ਕਰੋ, ਟਰੰਪ ਦੇ ਹਟਣ ਬਾਰੇ…’ ਅਜੀਤ ਡੋਵਾਲ ਨੇ ਰੂਬਿਓ ਨੂੰ ਭੇਜਿਆ ਸੀ ਸੁਨੇਹਾ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਮਰੀਕਾ ਲਾਈਨ ’ਤੇ ਆ ਗਿਆ।”
India-US Trade Deal: ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ (Donald Trump) ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗੀ ਭਾਰਤ-ਅਮਰੀਕਾ ਵਪਾਰ ਸਮਝੌਤੇ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਜਿੱਤ ਦੱਸ ਰਹੇ ਹਨ, ਪਰ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਰਿਪੋਰਟ ਨੇ ਇਸ ਦਾਅਵੇ ‘ਤੇ ਸਵਾਲ ਖੜ੍ਹੇ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਬਲੂਮਬਰਗ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਮੋਦੀ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਨੂੰ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਵਪਾਰ ਸਮਝੌਤੇ ‘ਤੇ ਸਮਝੌਤੇ ‘ਤੇ ਪਹੁੰਚਣ ਲਈ ਟਰੰਪ ਦੇ ਪੂਰੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਕਾਰਜਕਾਲ ਤੱਕ ਇੰਤਜ਼ਾਰ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੈ।
ਭਾਰਤ ਨੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਸਥਿਤੀ ਬਣਾਈ ਰੱਖੀ
ਬਲੂਮਬਰਗ ਨੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸਤੰਬਰ 2025 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸਲਾਹਕਾਰ (NSA) ਅਜੀਤ ਡੋਵਾਲ (Ajit Doval) ਅਤੇ ਅਮਰੀਕੀ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰੀ ਮਾਰਕੋ ਰੂਬੀਓ ਵਿਚਕਾਰ ਹੋਈ ਮੀਟਿੰਗ ਬਾਰੇ ਰਿਪੋਰਟ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਭਾਰਤ ਨੇ ਮੀਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਦ੍ਰਿੜ ਸਥਿਤੀ ਦੱਸੀ। ਇਹ ਮੀਟਿੰਗ ਉਸ ਸਮੇਂ ਹੋਈ ਜਦੋਂ ਟਰੰਪ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਸਰਕਾਰ ‘ਤੇ ਲਗਾਤਾਰ ਹਮਲਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕੀ ਉਤਪਾਦਾਂ ‘ਤੇ 50% ਦੇ ਉੱਚ ਟੈਰਿਫ ਲਗਾਏ ਸਨ, ਜੋ ਕਿ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹਨ।
ਟਰੰਪ ਨੇ ਸੌਦੇ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਸੀ
ਰਿਪੋਰਟ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਅਜੀਤ ਡੋਵਾਲ ਨੇ ਰੂਬੀਓ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, “ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਟਰੰਪ ਜਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗੀਆਂ ਤੋਂ ਡਰਾਇਆ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦਾ ਅਤੇ ਉਹ ਆਪਣੇ ਪੂਰੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਕਾਰਜਕਾਲ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਭਾਰਤ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਅਜਿਹੇ ਮੁਸ਼ਕਲ ਅਮਰੀਕੀ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕੀਤਾ ਹੈ।” ਬਲੂਮਬਰਗ ਨੇ ਇਹ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮੀਟਿੰਗ ਤੋਂ ਜਾਣੂ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਨਾਮ ਗੁਪਤ ਰੱਖਣ ਦੀ ਸ਼ਰਤ ‘ਤੇ ਗੱਲ ਕੀਤੀ। ਭਾਰਤ ਦਾ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲਾ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕੀ ਵਿਦੇਸ਼ ਵਿਭਾਗ ਇਸ ਮੀਟਿੰਗ ‘ਤੇ ਕੋਈ ਟਿੱਪਣੀ ਨਹੀਂ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।
ਜਨਤਕ ਆਲੋਚਨਾ ਘਟਾਉਣ ਦੀ ਅਪੀਲ ਵੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ
ਮੀਟਿੰਗ ਦੌਰਾਨ, ਅਜੀਤ ਡੋਵਾਲ ਨੇ ਰੂਬੀਓ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਟਰੰਪ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗੀ ਭਾਰਤ ਵਿਰੁੱਧ ਜਨਤਕ ਆਲੋਚਨਾ ਘਟਾ ਦੇਣ ਤਾਂ ਜੋ ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਸਬੰਧ ਆਮ ਵਾਂਗ ਹੋ ਸਕਣ। ਮੀਟਿੰਗ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਟਰੰਪ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗੀਆਂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਸੁਰ ਨਰਮ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਟਰੰਪ ਨੇ ਸਤੰਬਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜਨਮਦਿਨ ‘ਤੇ ਵਧਾਈ ਦੇਣ ਲਈ ਫ਼ੋਨ ਵੀ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਟਰੰਪ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗੀਆਂ ਨੇ ਤਿੱਖੀਆਂ ਟਿੱਪਣੀਆਂ ਕੀਤੀਆਂ
ਪਹਿਲਾਂ, ਟਰੰਪ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗੀ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਪੀਟਰ ਨਵਾਰੋ, ਨੇ ਭਾਰਤ-ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਟਕਰਾਅ ਬਾਰੇ ਝੂਠੇ ਦਾਅਵੇ ਕਰਨ ਲਈ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਇਆ ਸੀ। ਨਵਾਰੋ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਭਾਰਤ ਤਾਨਾਸ਼ਾਹਾਂ ਦਾ ਪੱਖ ਲੈ ਰਿਹਾ ਸੀ ਅਤੇ ਰੂਸ-ਯੂਕਰੇਨ ਯੁੱਧ ਨੂੰ ਮੋਦੀ ਦੀ ਜੰਗ ਦੱਸਿਆ ਕਿਉਂਕਿ ਭਾਰਤ ਰੂਸੀ ਤੇਲ ਖਰੀਦ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਨਵਾਰੋ ਨੇ ਮੋਦੀ ਦੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ‘ਤੇ ਵੀ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਧਿਆਨ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਇੱਕ ਫੋਟੋ ‘ਤੇ ਇਤਰਾਜ਼ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮੋਦੀ ਨੇ ਭਗਵਾ ਕੱਪੜੇ, ਲਾਲ ਤਿਲਕ ਲਗਾਇਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਤਿਰੂਨੇਰੂ (ਵਿਭੂਤੀ) ਲਗਾਈ ਸੀ।
ਭਾਰਤ ਨੇ ਟਰੰਪ ਦੇ ਦਾਅਵਿਆਂ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ
ਟਰੰਪ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ‘ਤੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਮਈ 2025 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿਚਕਾਰ ਚਾਰ ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਜੰਗ ਦੌਰਾਨ ਹੋਈ ਜੰਗਬੰਦੀ ਇੱਕ ਤੱਥ ਸੀ, ਪਰ ਭਾਰਤ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਭਾਰਤ-ਅਮਰੀਕਾ ਸਬੰਧ, ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਵਧੀਆ ਚੱਲ ਰਹੇ ਸਨ, ਅਚਾਨਕ ਵਿਗੜ ਗਏ। ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ, ਟਰੰਪ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਪਲੇਟਫਾਰਮ, ਟਰੂਥ ਸੋਸ਼ਲ ‘ਤੇ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਰਸਮੀ ਕਾਰਵਾਈ ਦੇ ਭਾਰਤ-ਅਮਰੀਕਾ ਵਪਾਰ ਸਮਝੌਤੇ ਦੇ ਪੂਰਾ ਹੋਣ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਹੈ।
ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਨੇ ਗੱਲਬਾਤ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਪਰ ਵਪਾਰ ਸਮਝੌਤੇ ਬਾਰੇ ਕੁਝ ਵੀ ਪੋਸਟ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ। ਭਾਰਤ ਦੇ ਵਣਜ ਅਤੇ ਉਦਯੋਗ ਮੰਤਰੀ ਪਿਊਸ਼ ਗੋਇਲ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਦੋਵੇਂ ਦੇਸ਼ ਵਪਾਰ ਸਮਝੌਤੇ ਨੂੰ “ਅੰਤਿਮ ਰੂਪ” ਦੇਣ ਵਿੱਚ ਸਫਲ ਹੋ ਗਏ ਹਨ। ਵਪਾਰ ਸਮਝੌਤੇ ‘ਤੇ ਗੱਲਬਾਤ ਫਰਵਰੀ 2025 ਤੋਂ ਚੱਲ ਰਹੀ ਸੀ।
ਵਿਰੋਧੀ ਧਿਰ ਸਵਾਲ ਉਠਾ ਰਹੀ ਹੈ
ਟਰੰਪ ਨੇ ਇਕਪਾਸੜ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਵਪਾਰ ਸਮਝੌਤੇ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਮੋਦੀ ਸਰਕਾਰ ਸਵਾਲਾਂ ਅਤੇ ਆਲੋਚਨਾ ਲਈ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਰਹਿ ਗਈ। ਵਿਰੋਧੀ ਧਿਰ ਅਤੇ ਆਲੋਚਕ ਸੌਦੇ ਦੇ ਵੇਰਵਿਆਂ ਦੀ ਘਾਟ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਵਿਰੋਧੀ ਧਿਰ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਹੈ ਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਭਾਰਤ ‘ਤੇ ਤੇਲ ਅਤੇ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਉਤਪਾਦਾਂ ‘ਤੇ ਆਪਣੀਆਂ ਸ਼ਰਤਾਂ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨ ਲਈ ਦਬਾਅ ਪਾਇਆ। ਅਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ, ਸਰਕਾਰ ਨਾ ਤਾਂ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਕੁਝ ਕਹਿ ਸਕਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਅਜੀਤ ਡੋਵਾਲ ਦਾ ਰੂਬੀਓ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਬਿਆਨ ਕਿ ਭਾਰਤ ਟਰੰਪ ਦੇ ਪੂਰੇ ਕਾਰਜਕਾਲ ਦਾ ਇੰਤਜ਼ਾਰ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੈ, ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮੋਦੀ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਕੋਈ ਵੀ ਅਜਿਹੀ ਸ਼ਰਤ ਸਵੀਕਾਰ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜੋ ਭਾਰਤ ਦੇ ਅਨੁਕੂਲ ਨਾ ਹੋਵੇ।
ਉਡੀਕ ਕਰਨ ਦਾ ਕੀ ਅਰਥ ਹੈ?
ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦਾ ਕਾਰਜਕਾਲ ਚਾਰ ਸਾਲ ਹੈ, ਅਤੇ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਸਿਰਫ ਦੋ ਕਾਰਜਕਾਲ ਹੀ ਨਿਭਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਟਰੰਪ ਜਨਵਰੀ 2025 ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਬਣੇ ਸਨ। ਇਸਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਵਪਾਰ ਸਮਝੌਤੇ ਲਈ 2029 ਤੱਕ ਉਡੀਕ ਕਰਨੀ ਪੈ ਸਕਦੀ ਹੈ।
