ਜਾਣੋ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਜੀਵਨ ‘ਚ ‘ਅੱਗ’ ਦੇ ਮਹਤੱਵ ਅਤੇ ਨੁਕਸਾਨ….
Religious Article: ਇਹ ਮੌਤ ਦੇ ਐਲਾਨ ਲਈ ਚੁਣੇ ਗਏ ਕੋਮਲ ਤੇ ਸੱਭਿਅਕ ਲਫ਼ਜ਼ ਹਨ। ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਜੀਵਨ ਵਿਚ ਅਨੇਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਅੱਗਾਂ ਹਨ। ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪਾਚਨ ਅਗਨੀ ਹੈ ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਪ੍ਰਾਣ ਨੂੰ ਪੋਸ਼ਣ ਮਿਲਣਾ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ। ਇਹ ਅਗਨੀ ਇਸ ਲਈ ਮਿਲੀ ਕਿ ਅਸੀਂ ਵਿਚਾਰਾਂ ਲਈ, ਮਿਹਨਤ ਵਾਸਤੇ ਈਂਧਨ ਜੁਟਾ ਸਕੀਏ।
ਮਨੁੱਖ ਲਈ ਅੱਗ ਦੀ ਹੈ ਬਹੁਤ ਅਹਿਮੀਅਤ

ਤਾਪ ਜੀਵਨ ਦਾ ਇਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਲੱਛਣ ਹੈ। ਸਰਦੀਆਂ ਵਿਚ ਜਦ ਜੀਵਨ ਠਹਿਰ ਜਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਦ ਇਹੀ ਤਾਪ ਸਰੀਰ ਦੀ ਹੋਂਦ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਵਿਚ ਬਹੁਤ ਮਦਦਗਾਰ ਸਿੱਧ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਤਾਪ ਹੀ ਜਿਉਂਦੇ ਰਹਿਣ ਦਾ ਸਬੂਤ ਹੈ। ਸਰੀਰ ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਤਾਪ ਰਹਿਤ ਹੋਇਆ ਤਾਂ ਕਹਿ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸਰੀਰ ਠੰਢਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਇਹ ਮੌਤ ਦੇ ਐਲਾਨ ਲਈ ਚੁਣੇ ਗਏ ਕੋਮਲ ਤੇ ਸੱਭਿਅਕ ਲਫ਼ਜ਼ ਹਨ। ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਜੀਵਨ ਵਿਚ ਅਨੇਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਅੱਗਾਂ ਹਨ। ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪਾਚਨ ਅਗਨੀ ਹੈ ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਪ੍ਰਾਣ ਨੂੰ ਪੋਸ਼ਣ ਮਿਲਣਾ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ। ਇਹ ਅਗਨੀ ਇਸ ਲਈ ਮਿਲੀ ਕਿ ਅਸੀਂ ਵਿਚਾਰਾਂ ਲਈ, ਮਿਹਨਤ ਵਾਸਤੇ ਈਂਧਨ ਜੁਟਾ ਸਕੀਏ।
ਹਾਲਾਂਕਿ ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਊਰਜਾ ਦਾ ਰੂਪਾਂਤਰਣ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਸੀਂ ਪਾਚਨ ਅਗਨੀ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਊਰਜਾ ਨੂੰ ਹੋਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਅਗਨੀ ਵਿਚ ਤਬਦੀਲ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਾਂ-ਈਰਖਾ ਦੀ ਅਗਨੀ, ਕਰੋਧ ਦੀ ਅੱਗ, ਤਬਾਹੀ ਵਾਲੀ ਬਿਰਤੀ ਦੀ ਅਗਨੀ। ਇਕ ਉਹ ਅੱਗ ਹੈ ਜੋ ਭੋਜਨ ਪਕਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਦੂਜੀ ਅਗਨੀ ਭਾਂਬੜ ਬਣ ਕੇ ਤਬਾਹੀ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਛੋਟੀਆਂ-ਮੋਟੀਆਂ ਅੱਗਾਂ ਵਿਚ ਜੀਵਨ ਭਰ ਸੜਨ ਉਪਰੰਤ ਵੀ ਅਸੀਂ ਸਬਕ ਸਿੱਖ ਨਹੀਂ ਪਾਉਂਦੇ। ਇਹ ਨਹੀਂ ਜਾਣ ਸਕਦੇ ਕਿ ਅੱਗ ਨੂੰ ਜਿੰਨਾ ਈਂਧਨ ਦਿਉ, ਓਨੀ ਹੀ ਉਹ ਵਧਦੀ ਚਲੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਸਾੜਾ ਨਹੀਂ, ਸ਼ੀਤਲਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨਾ ਸਾਡਾ ਟੀਚਾ ਸੀ। ਸਾਨੂੰ ਅੱਗ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਨ ’ਤੇ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦਰਿਤ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਸੀ ਪਰ ਅਸੀਂ ਅੱਗ ਨੂੰ ਭੜ਼ਕਾਉਣਾ ਹੀ ਟੀਚਾ ਮੰਨ ਲਿਆ। ਇਕ ਅੰਤਿਮ ਅਗਨੀ ਚਿਤਾ ’ਤੇ ਉਡੀਕ ਕਰ ਰਹੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸੇ ਇਕ ਅੱਗ ਵਿਚ ਤਾ ਉਮਰ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਅੱਗਾਂ ਸੁਆਹ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।

ਮਨੁੱਖ ਲਈ ਅੱਗ ਦੀ ਹੈ ਬਹੁਤ ਅਹਿਮੀਅਤ ਉਦੋਂ ਰਹਿ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਬਸ ਇਕਮਾਤਰ ਪਛਤਾਵੇ ਦੀ ਅਗਨੀ। ਵੇਲਾ ਨਿਕਲਣ ’ਤੇ ਪਛਤਾਉਣ ਦਾ ਕੋਈ ਫ਼ਾਇਦਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਸਾਰੀ ਉਮਰ ਹੋਰ ਅਗਨੀਆਂ ’ਤੇ ਕਾਬੂ ਪਾ ਲਿਆ ਹੁੰਦਾ ਤਾਂ ਇਹ ਪਛਤਾਵੇ ਦੀ ਅੱਗ ਪ੍ਰਾਣਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਵਿਰਾਸਤ ਦੇ ਤੌਰ ’ਤੇ ਨਾ ਰਹਿ ਜਾਂਦੀ। ਸਿਰਫ਼ ਸੰਤ ਹੀ ਅਜਿਹੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਰੀਰ ਅੰਤਿਮ ਅਗਨੀ ਵਿਚ ਜਲਣ ਉਪਰੰਤ ਵੀ ਸ਼ੀਤਲਤਾ ਦਾ ਅਹਿਸਾਸ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਸਾਧਾਰਨ ਵਿਅਕਤੀ ਲਈ ਅਸ਼ੁਭ ਅਗਨੀ ਨੂੰ ਬੁਝਾਉਣਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਪਰ ਉਸ ਨੂੰ ਕਾਬੂ ਕਰਨ ਦਾ ਅਭਿਆਸ ਤਾਂ ਕੀਤਾ ਹੀ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।