ਮੋਬਾਈਲ ਚੋਰੀ ਹੋਣ ਦੀ ਹੁਣ ਕੋਈ ਚਿੰਤਾ ਨਹੀਂ! ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਲੋਡ ਹੋਵੇਗੀ ਸਾਰੇ ਸਮਾਰਟਫ਼ੋਨਾਂ ‘ਚ “ਸੰਚਾਰ ਸਾਥੀ” ਐਪ ; ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਹੁਕਮ
Sanchar Saathi App; ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਸਾਰੀਆਂ ਸਮਾਰਟਫੋਨ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ ਨਵੇਂ ਮੋਬਾਈਲ ਫੋਨਾਂ ‘ਤੇ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਸਾਈਬਰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਐਪ, ਸੰਚਾਰ ਸਾਥੀ ਨੂੰ ਲਾਜ਼ਮੀ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਪ੍ਰੀ-ਲੋਡ ਕਰਨ ਦਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਨਿੱਜੀ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਇਹ ਆਦੇਸ਼ ਐਪਲ ਵਰਗੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨਾਲ ਟਕਰਾਅ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਐਪਲ ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਸਰਕਾਰੀ ਐਪਾਂ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਨ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਭਾਰਤ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਫੋਨ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ, ਜਿਸਦੇ 1.2 ਬਿਲੀਅਨ ਤੋਂ ਵੱਧ ਉਪਭੋਗਤਾ ਹਨ। ਸਰਕਾਰੀ ਅੰਕੜਿਆਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਜਨਵਰੀ ਵਿੱਚ ਲਾਂਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਇਸ ਐਪ ਨੇ 700,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਗੁਆਚੇ ਫੋਨਾਂ ਨੂੰ ਮੁੜ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ ਅਕਤੂਬਰ ਵਿੱਚ 50,000 ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਹ ਆਦੇਸ਼ ਐਪਲ, ਸੈਮਸੰਗ, ਵੀਵੋ, ਓਪੋ ਅਤੇ ਸ਼ੀਓਮੀ ਵਰਗੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਤ ਕਰੇਗਾ।
90 ਦਿਨ ਦਿੱਤੇ ਗਏ
28 ਨਵੰਬਰ ਦੇ ਆਦੇਸ਼ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਮਾਰਟਫੋਨ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ ਇਹ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸਾਰੇ ਨਵੇਂ ਫੋਨ 90 ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਸੰਚਾਰ ਸਾਥੀ ਨਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਲੋਡ ਕੀਤੇ ਜਾਣ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਉਪਭੋਗਤਾ ਐਪ ਨੂੰ ਅਣਇੰਸਟੌਲ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਣਗੇ। ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਮੌਜੂਦ ਫੋਨਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਅਪਡੇਟ ਰਾਹੀਂ ਐਪ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਵੇਗੀ।
ਇੱਕ ਸਰੋਤ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਐਪਲ ਆਪਣੇ ਫੋਨਾਂ ‘ਤੇ ਸਿਰਫ਼ ਆਪਣੀਆਂ ਐਪਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੀ-ਲੋਡ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਨੀਤੀ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਰਕਾਰੀ ਜਾਂ ਤੀਜੀ-ਧਿਰ ਐਪਸ ਦੀ ਪ੍ਰੀ-ਇੰਸਟਾਲੇਸ਼ਨ ‘ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਲਗਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਐਪਲ, ਸੈਮਸੰਗ ਅਤੇ ਸ਼ੀਓਮੀ ਨੇ ਇਸ ਆਦੇਸ਼ ‘ਤੇ ਕੋਈ ਟਿੱਪਣੀ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਦੂਰਸੰਚਾਰ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਕੋਈ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
IMEI ਨੰਬਰ ਕੀ ਹੈ?
ਦੋ ਉਦਯੋਗ ਸਰੋਤਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਆਦੇਸ਼ ਜਾਰੀ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨਾਲ ਕੋਈ ਸਲਾਹ-ਮਸ਼ਵਰਾ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਆਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਐਪ ਗੰਭੀਰ ਟੈਲੀਕਾਮ ਸਾਈਬਰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਖਤਰਿਆਂ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਨਕਲੀ ਜਾਂ ਬਦਲੇ ਹੋਏ IMEI ਨੰਬਰਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। IMEI ਇੱਕ ਵਿਲੱਖਣ 14-17 ਅੰਕਾਂ ਦਾ ਨੰਬਰ ਹੈ ਜੋ ਨੈੱਟਵਰਕਾਂ ਤੋਂ ਚੋਰੀ ਹੋਏ ਫੋਨਾਂ ਨੂੰ ਬਲੌਕ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸੰਚਾਰ ਸਾਥੀ ਐਪ ਦੇ ਫਾਇਦੇ
ਉਪਭੋਗਤਾ ਸ਼ੱਕੀ ਕਾਲਾਂ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ, IMEI ਨੰਬਰਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਚੋਰੀ ਹੋਏ ਜਾਂ ਗੁਆਚੇ ਫੋਨਾਂ ਨੂੰ ਬਲੌਕ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਐਪ ਨੂੰ ਇਸਦੇ ਲਾਂਚ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 5 ਮਿਲੀਅਨ ਤੋਂ ਵੱਧ ਡਾਊਨਲੋਡ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਏ ਹਨ। ਇਸਨੇ 3.7 ਲੱਖ ਤੋਂ ਵੱਧ ਚੋਰੀ ਹੋਏ ਜਾਂ ਗੁਆਚੇ ਫੋਨਾਂ ਨੂੰ ਬਲੌਕ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ 3 ਕਰੋੜ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨਕਲੀ ਕਨੈਕਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਐਪ ਸਾਈਬਰ ਖਤਰਿਆਂ ਨੂੰ ਰੋਕਣ, ਚੋਰੀ ਹੋਏ ਫੋਨਾਂ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਉਣ ਅਤੇ ਨਕਲੀ ਮੋਬਾਈਲ ਫੋਨਾਂ ਨੂੰ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਤੋਂ ਰੋਕਣ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾ ਰਹੀ ਹੈ।