FASTag ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਵੱਡਾ ਝਟਕਾ, ਬਕਾਇਆ ਟੋਲ ਹੋਇਆ ਤਾਂ ਨਹੀਂ ਮਿਲਣਗੀਆਂ ਇਹ 3 ਜ਼ਰੂਰੀ ਸੇਵਾਵਾਂ
Central Motor Vehicles Rules 2026; ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਮੰਗਲਵਾਰ ਨੂੰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਾਜਮਾਰਗਾਂ ‘ਤੇ ਟੋਲ ਨਿਯਮਾਂ ਨੂੰ ਸਖ਼ਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਟੋਲ ਨਾ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਵਾਹਨਾਂ ਨੂੰ ਹੁਣ ਐਨਓਸੀ, ਫਿਟਨੈਸ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਰਮਿਟ ਵਰਗੀਆਂ ਸੇਵਾਵਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਨਹੀਂ ਹੋਣਗੀਆਂ। ਇਹ ਬਦਲਾਅ ਕੇਂਦਰੀ ਮੋਟਰ ਵਾਹਨ ਨਿਯਮ 2026 ਦੇ ਤਹਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ। ਇਸਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕ ਟੋਲ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਟੋਲ ਚੋਰੀ ਨੂੰ ਰੋਕਣਾ ਹੈ।
ਕਈ ਵਾਰ, ਜਦੋਂ ਕਿਸੇ ਵਾਹਨ ਦਾ ਫਾਸਟੈਗ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਾਜਮਾਰਗ ਟੋਲ ਪਲਾਜ਼ਾ ‘ਤੇ ਸਕੈਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਤਕਨੀਕੀ ਖਰਾਬੀ ਕਾਰਨ ਟੋਲ ਨਹੀਂ ਕੱਟਿਆ ਜਾਂਦਾ। ਵਾਹਨ ਅਕਸਰ ਟੋਲ ਪਾਰ ਕਰਦੇ ਹਨ ਭਾਵੇਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਫਾਸਟੈਗ ਬਕਾਇਆ ਘੱਟ ਹੋਵੇ। ਹੁਣ, ਅਜਿਹੇ ਵਾਹਨਾਂ ਲਈ ਬਕਾਇਆ ਰਕਮ ਵਾਹਨ ਦੇ ਰਿਕਾਰਡ ਵਿੱਚ ਜੋੜ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇਗੀ।
ਕਿਹੜੀਆਂ ਸੇਵਾਵਾਂ ਨੂੰ ਮੁਅੱਤਲ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ?
ਨਵੇਂ ਨਿਯਮ ਲਾਗੂ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਜੇਕਰ ਕਿਸੇ ਵਾਹਨ ‘ਤੇ ਬਕਾਇਆ ਟੋਲ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਸੇਵਾਵਾਂ ਮੁਅੱਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤੀਆਂ ਜਾਣਗੀਆਂ।
ਕੋਈ ਇਤਰਾਜ਼ ਨਹੀਂ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ (ਐਨਓਸੀ): ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣਾ ਵਾਹਨ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਵੇਚਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ ਜਾਂ ਇਸਨੂੰ ਇੱਕ ਰਾਜ ਤੋਂ ਦੂਜੇ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਟ੍ਰਾਂਸਫਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਟੋਲ ਕਲੀਅਰੈਂਸ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਐਨਓਸੀ ਜਾਰੀ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।
ਫਿਟਨੈਸ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ: ਵਪਾਰਕ ਅਤੇ ਹੋਰ ਵਾਹਨਾਂ ਲਈ ਨਵਾਂ ਫਿਟਨੈਸ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਨਵਿਆਉਣਾ ਜਾਂ ਜਾਰੀ ਕਰਨਾ ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਪਿਛਲੇ ਟੋਲ ਬਕਾਏ ਦਾ ਭੁਗਤਾਨ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ।
ਨੈਸ਼ਨਲ ਪਰਮਿਟ: ਟਰੱਕਾਂ ਅਤੇ ਬੱਸਾਂ ਵਰਗੇ ਵਪਾਰਕ ਵਾਹਨਾਂ ਨੂੰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਰਮਿਟ ਜਾਰੀ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਇਹ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ ਕਿ ਵਾਹਨ ‘ਤੇ ਕੋਈ ਟੋਲ ਬਕਾਇਆ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਇਹ ਸਿਸਟਮ ਕਿਵੇਂ ਕੰਮ ਕਰੇਗਾ?
ਟੋਲ ਬਕਾਏ ਨੂੰ ਵਾਹਨ ਦੇ ਰਿਕਾਰਡ ਨਾਲ ਜੋੜਨ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਡਿਜੀਟਲ ਅਤੇ ਸਵੈਚਾਲਿਤ ਹੋਵੇਗੀ। ਇਸਨੂੰ ਤਿੰਨ ਪੜਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸਮਝਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ:
- ਟੋਲ ਪਲਾਜ਼ਿਆਂ ‘ਤੇ ਸੈਂਸਰ ਅਤੇ ਕੈਮਰੇ: ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਤੁਹਾਡਾ ਵਾਹਨ ਟੋਲ ਪਲਾਜ਼ਾ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ RFID ਰੀਡਰ ਤੁਹਾਡੇ ਫਾਸਟੈਗ ਨੂੰ ਸਕੈਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਫਾਸਟੈਗ ਵਿੱਚ ਘੱਟ ਬੈਲੇਂਸ ਹੈ ਜਾਂ ਬਲੈਕਲਿਸਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਤਾਂ ਸਿਸਟਮ ਤੁਰੰਤ ਵਾਹਨ ਦੇ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਨੰਬਰ (VRN) ਨੂੰ ਰਿਕਾਰਡ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਆਉਣ ਵਾਲੇ “ਮਲਟੀ-ਲੇਨ ਫ੍ਰੀ ਫਲੋ” (MLFF) ਸਿਸਟਮ ਵਿੱਚ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੋਣਗੀਆਂ; ਹਾਈ-ਡੈਫੀਨੇਸ਼ਨ ਕੈਮਰੇ ਸਿੱਧੇ ਤੁਹਾਡੀ ਲਾਇਸੈਂਸ ਪਲੇਟ ਨੂੰ ਕੈਪਚਰ ਕਰਨਗੇ।
- NPCI ਅਤੇ ਬੈਂਕ ਨੂੰ ਜਾਣਕਾਰੀ: ਟੋਲ ਪਲਾਜ਼ਾ ਸਰਵਰ ਇਹ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨੈਸ਼ਨਲ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕ ਟੋਲ ਕਲੈਕਸ਼ਨ (NETC) ਨੂੰ ਭੇਜਦਾ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧਨ NPCI ਦੁਆਰਾ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੱਸਦੀ ਹੈ ਕਿ ਕਿਸ ਬੈਂਕ ਦੇ ਫਾਸਟੈਗ ਤੋਂ ਕੱਟਿਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਇਹ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
- ‘ਵਾਹਨ’ ਪੋਰਟਲ ਨਾਲ ਡਾਟਾ ਸਿੰਕ: ਸੜਕ ਆਵਾਜਾਈ ਅਤੇ ਰਾਜਮਾਰਗ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਆਪਣੇ ‘ਵਾਹਨ’ ਡੇਟਾਬੇਸ ਨੂੰ ਟੋਲ ਕੁਲੈਕਸ਼ਨ ਸਿਸਟਮ ਨਾਲ ਸਿੰਕ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਵੀ ਕੋਈ ਟੋਲ ਅਦਾਇਗੀ ਰਹਿ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ NPCI ਉਸ ਡੇਟਾ ਨੂੰ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਸਰਵਰ ਨੂੰ ਭੇਜਦਾ ਹੈ। ਵਾਹਨ ਦੇ ਇੰਜਣ ਨੰਬਰ ਅਤੇ ਚੈਸੀ ਨੰਬਰ ਦੇ ਆਧਾਰ ‘ਤੇ, ਬਕਾਇਆ ਰਕਮ ਤੁਹਾਡੇ ਡਿਜੀਟਲ ਰਿਕਾਰਡ ਵਿੱਚ ਜੋੜ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
‘ਅਨਪੇਡ ਟੋਲ ਯੂਜ਼ਰ’ ਦੀ ਨਵੀਂ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ
ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਨਿਯਮਾਂ ਵਿੱਚ ‘ਅਨਪੇਡ ਟੋਲ ਯੂਜ਼ਰ’ ਸ਼ਬਦ ਨੂੰ ਵੀ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਤਹਿਤ, ਜੇਕਰ ਕਿਸੇ ਵਾਹਨ ਦੀ ਗਤੀ ਨੂੰ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕ ਟੋਲ ਕਲੈਕਸ਼ਨ (ETC) ਸਿਸਟਮ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਫਾਸਟੈਗ ਰਾਹੀਂ ਰਿਕਾਰਡ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਭੁਗਤਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਤਾਂ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਾਜਮਾਰਗ ਐਕਟ, 1956 ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸਨੂੰ ਬਕਾਇਆ ਮੰਨਿਆ ਜਾਵੇਗਾ।
ਇਸਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਡਾ ਫਾਸਟੈਗ ਬਕਾਇਆ ਘੱਟ ਸੀ ਅਤੇ ਤੁਸੀਂ ਟੋਲ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ, ਤਾਂ ਬਕਾਇਆ ਰਕਮ ਤੁਹਾਡੇ ਵਾਹਨ ਦੇ ਰਿਕਾਰਡ ਵਿੱਚ ਜੋੜ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇਗੀ।
ਬੈਰੀਅਰ-ਫ੍ਰੀ ਟੋਲ ਕੁਲੈਕਸ਼ਨ ਲਈ ਤਿਆਰੀਆਂ
ਆਉਣ ਵਾਲੇ “ਮਲਟੀ-ਲੇਨ ਫ੍ਰੀ ਫਲੋ” (MLFF) ਟੋਲਿੰਗ ਸਿਸਟਮ ਲਈ ਇਸ ਸਰਕਾਰੀ ਕਦਮ ਨੂੰ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਸਿਸਟਮ ਦੇ ਤਹਿਤ, ਹਾਈਵੇਅ ‘ਤੇ ਕੋਈ ਭੌਤਿਕ ਟੋਲ ਪਲਾਜ਼ਾ ਜਾਂ ਬੈਰੀਅਰ ਨਹੀਂ ਹੋਣਗੇ। ਵਾਹਨ ਤੇਜ਼ ਰਫ਼ਤਾਰ ਨਾਲ ਯਾਤਰਾ ਕਰਨਗੇ, ਅਤੇ ਕੈਮਰੇ ਅਤੇ ਸੈਂਸਰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਟੋਲ ਕੱਟ ਲੈਣਗੇ।
ਇਸ ਨਾਲ ਟੋਲ ਪਲਾਜ਼ਿਆਂ ‘ਤੇ ਲੰਬੀਆਂ ਕਤਾਰਾਂ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਣਗੀਆਂ ਅਤੇ ਬਾਲਣ ਦੀ ਬਚਤ ਹੋਵੇਗੀ। ਕਿਉਂਕਿ ਬਿਨਾਂ ਬੈਰੀਅਰ ਦੇ ਟੋਲ ਕੁਲੈਕਸ਼ਨ ਲਈ ਕਿਸੇ ਵੀ ਵਾਹਨ ਨੂੰ ਮੌਕੇ ‘ਤੇ ਨਹੀਂ ਰੋਕਿਆ ਜਾ ਸਕੇਗਾ, ਇਸ ਲਈ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਵਾਹਨ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ਾਂ (NOC ਅਤੇ ਫਿਟਨੈਸ) ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਲੋਕ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਭੁਗਤਾਨ ਕਰ ਸਕਣ।
ਫਾਰਮ 28 ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ ਬਦਲਾਅ ਕੀਤੇ ਗਏ
NOC (ਨਾਨ-ਕਲੋਜ਼ਿੰਗ ਓਬਲੀਗੇਸ਼ਨ) ਭੁਗਤਾਨਾਂ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਫਾਰਮ 28, ਨੂੰ ਵੀ ਅਪਡੇਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਵਾਹਨ ਮਾਲਕਾਂ ਨੂੰ ਹੁਣ ਇਸ ਫਾਰਮ ‘ਤੇ ਸਵੈ-ਘੋਸ਼ਣਾ ਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ ਹੋਵੇਗੀ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਾਹਨ ਦਾ ਕੋਈ ਟੋਲ ਬਕਾਇਆ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਵਾਹਨ ਮਾਲਕ ਨੂੰ ਸੰਬੰਧਿਤ ਟੋਲ ਵੇਰਵੇ ਵੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ ਹੋਵੇਗੀ।
ਡਿਜੀਟਲ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਲਈ, ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਫਾਰਮ 28 ਦੇ ਕੁਝ ਭਾਗ ਹੁਣ ਇੱਕ ਔਨਲਾਈਨ ਪੋਰਟਲ ਰਾਹੀਂ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ।
