UPSC New Rules: ਹੁਣ, ਸੇਵਾ ਦੌਰਾਨ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਨਹੀਂ ਦੇ ਸਕੋਗੇ ਪ੍ਰੀਖਿਆ, ਰੈਂਕ ਸੁਧਾਰਨ ਦਾ ਮਿਲੇਗਾ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਮੌਕਾ
UPSC New Rules; ਸੰਘ ਲੋਕ ਸੇਵਾ ਆਯੋਗ (UPSC) ਨੇ ਸਿਵਲ ਸਰਵਿਸਿਜ਼ ਇਮਤਿਹਾਨ 2026 ਦੀ ਅਧਿਸੂਚਨਾ ਜਾਰੀ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਯੋਗਤਾ ਅਤੇ ਅਟੈਂਪਟ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਨਿਯਮਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ ਬਦਲਾਅ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਖ਼ਾਸ ਤੌਰ ’ਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਚੁਣੇ ਜਾਂ ਸੇਵਾ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਉਮੀਦਵਾਰਾਂ ਲਈ ਨਵੇਂ ਅਤੇ ਸਖ਼ਤ ਪ੍ਰਾਵਧਾਨ ਲਾਗੂ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ।
UPSC Rule Change; UPSC ਵੱਲੋਂ ਜਾਰੀ ਨੋਟੀਫਿਕੇਸ਼ਨ ਮੁਤਾਬਕ, ਇਸ ਵਾਰ ਯੋਗਤਾ ਨਿਯਮਾਂ ਅਤੇ ਅਟੈਂਪਟ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਪ੍ਰਾਵਧਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਉਹ ਉਮੀਦਵਾਰ ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਚੁਣੇ ਜਾਂ ਨਿਯੁਕਤ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਸਪਸ਼ਟ ਅਤੇ ਕੜੇ ਦਿਸ਼ਾ-ਨਿਰਦੇਸ਼ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ।
ਆਈਏਐਸ, ਆਈਪੀਐਸ ਅਤੇ ਆਈਐਫਐਸ ਵਰਗੀਆਂ ਸੇਵਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾ ਰਹੇ ਉਮੀਦਵਾਰਾਂ ਦੇ ਦੁਬਾਰਾ ਇਮਤਿਹਾਨ ਦੇਣ, ਸੇਵਾ ਬਦਲਣ ਅਤੇ ਅਟੈਂਪਟ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਨਵੀਆਂ ਸ਼ਰਤਾਂ ਤੈਅ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਆਯੋਗ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਸਪਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਕਿਹੜੇ ਉਮੀਦਵਾਰ ਅਗਲੇ ਪੜਾਅ ਦੀ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਵਿੱਚ ਬੈਠ ਸਕਣਗੇ ਅਤੇ ਕਿਹੜੇ ਵੰਜਿਤ ਰਹਿਣਗੇ।
ਇਸ ਇਮਤਿਹਾਨ ਰਾਹੀਂ ਆਈਏਐਸ, ਆਈਪੀਐਸ, ਆਈਐਫਐਸ, ਆਈਆਰਐਸ ਸਮੇਤ ਕਈ ਗਰੁੱਪ ‘A’ ਅਤੇ ‘B’ ਸੇਵਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਭਰਤੀ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ। ਕੁੱਲ 933 ਅਸਾਮੀਆਂ ’ਤੇ ਨਿਯੁਕਤੀ ਹੋਵੇਗੀ। ਇੱਛੁਕ ਉਮੀਦਵਾਰ 24 ਫਰਵਰੀ ਤੱਕ ਅਧਿਕਾਰਿਕ ਵੈੱਬਸਾਈਟ ਰਾਹੀਂ ਅਰਜ਼ੀ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਨਿਯੁਕਤ IAS ਅਤੇ IFS ਉਮੀਦਵਾਰਾਂ ’ਤੇ ਰੋਕ
ਨਵੇਂ ਨਿਯਮਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਜੋ ਉਮੀਦਵਾਰ ਪਹਿਲਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਦੇ ਆਧਾਰ ’ਤੇ ਆਈਏਐਸ ਜਾਂ ਆਈਐਫਐਸ ਵਿੱਚ ਨਿਯੁਕਤ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸੇਵਾ ਵਿੱਚ ਹਨ, ਉਹ CSE 2026 ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਣਗੇ।
ਜੇ ਕਿਸੇ ਉਮੀਦਵਾਰ ਦੀ ਨਿਯੁਕਤੀ ਪ੍ਰੀਲਿਮਜ਼ ਇਮਤਿਹਾਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਰ ਮੈਨਜ਼ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਮੈਨਜ਼ ਇਮਤਿਹਾਨ ਨਹੀਂ ਦੇ ਸਕੇਗਾ।
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮੈਨਜ਼ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਤੇ ਫਾਈਨਲ ਨਤੀਜੇ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਨਿਯੁਕਤੀ ਹੋਣ ਦੀ ਸੂਰਤ ਵਿੱਚ ਵੀ, ਉਸ ਉਮੀਦਵਾਰ ਨੂੰ ਨਵੀਂ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਦੇ ਆਧਾਰ ’ਤੇ ਸੇਵਾ ਅਲਾਟ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ।
IPS ਲਈ ਵੱਖਰੇ ਅਤੇ ਸਖ਼ਤ ਨਿਯਮ
ਇਸ ਵਾਰ ਆਈਪੀਐਸ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਨਿਯਮ ਹੋਰ ਵੀ ਸਪਸ਼ਟ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਜੋ ਉਮੀਦਵਾਰ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਆਈਪੀਐਸ ਵਿੱਚ ਚੁਣੇ ਜਾਂ ਨਿਯੁਕਤ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ CSE 2026 ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਦੇ ਆਧਾਰ ’ਤੇ ਮੁੜ ਆਈਪੀਐਸ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਅਰਥਾਤ, ਉਹ ਦੁਬਾਰਾ ਆਈਪੀਐਸ ਕੈਡਰ ਚੁਣਨ ਦੇ ਹੱਕਦਾਰ ਨਹੀਂ ਹੋਣਗੇ।
CSE 2027 ਵਿੱਚ ਮੁੜ ਬੈਠਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਕਦੋਂ?
ਜੋ ਉਮੀਦਵਾਰ CSE 2026 ਰਾਹੀਂ ਆਈਪੀਐਸ ਜਾਂ ਹੋਰ ਗਰੁੱਪ ‘A’ ਸੇਵਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ 2027 ਵਿੱਚ ਮੁੜ ਇਮਤਿਹਾਨ ਦੇਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਬੰਧਤ ਵਿਭਾਗ ਤੋਂ ਇੱਕ ਵਾਰ ਦੀ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਛੂਟ ਲੈਣੀ ਪਵੇਗੀ।
ਉਹ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਕੋਰਸ ਨੂੰ ਟਾਲ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਬਿਨਾਂ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਛੱਡਣ ’ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਅਲਾਟਮੈਂਟ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇਗੀ।
ਇੱਕ ਵਾਰ ਦਾ ਮੌਕਾ ਨਿਯਮ
CSE 2025 ਜਾਂ ਉਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਚੁਣੇ ਗਏ ਉਮੀਦਵਾਰਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮੌਕਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਹ ਬਿਨਾਂ ਅਸਤੀਫਾ ਦਿੱਤੇ CSE 2026 ਜਾਂ 2027 ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਵਿੱਚ ਬੈਠ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਹਾਲਾਂਕਿ 2028 ਜਾਂ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਦੇਣ ਲਈ ਸੇਵਾ ਤੋਂ ਅਸਤੀਫਾ ਦੇਣਾ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੋਵੇਗਾ।
ਨਵੇਂ ਨਿਯਮਾਂ ਨਾਲ ਬਾਰ-ਬਾਰ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਨ ਅਤੇ ਸੇਵਾ ਬਦਲਣ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਹੋਰ ਵਿਵਸਥਿਤ ਅਤੇ ਸਖ਼ਤ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।
