ਮੱਧ ਪੂਰਬ ਤਣਾਅ ਦਾ ਅਸਰ: ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਤੇਲ ਸੰਕਟ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕੀਮਤਾਂ ਕਾਬੂ ‘ਚ
Petrol Diesel rates: ਮੱਧ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਵਧਦੇ ਤਣਾਅ ਅਤੇ Strait of Hormuz ਦੇ ਅੰਸ਼ਕ ਬੰਦ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਤੇਲ ਸੰਕਟ ਪੈਦਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਕਈ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਪੈਟਰੋਲ ਅਤੇ ਡੀਜ਼ਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਾਧਾ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਪਰ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹਾਲਾਤ ਹਜੇ ਵੀ ਕਾਬੂ ਵਿੱਚ ਹਨ।
ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ‘ਤੇ ਵੱਧਦਾ ਬੋਝ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਕਈ ਕਦਮ ਚੁੱਕੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਪਹਿਲਾਂ ਐਕਸਾਈਜ਼ ਡਿਊਟੀ ਵਿੱਚ ਕਟੌਤੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜਦਕਿ ਹੁਣ ਡੀਜ਼ਲ ‘ਤੇ ਨਿਰਯਾਤ ਡਿਊਟੀ ₹21.50 ਤੋਂ ਵਧਾ ਕੇ ₹55.50 ਪ੍ਰਤੀ ਲੀਟਰ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਏਵੀਏਸ਼ਨ ਟਰਬਾਈਨ ਫਿਊਲ (ATF) ‘ਤੇ ਡਿਊਟੀ ₹29.50 ਤੋਂ ਵਧਾ ਕੇ ₹42 ਪ੍ਰਤੀ ਲੀਟਰ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੋ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਸਪਲਾਈ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਈ ਜਾ ਸਕੇ।
ਇਨ੍ਹਾਂ ਉਪਾਵਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਪੈਟਰੋਲ ਅਤੇ ਡੀਜ਼ਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ₹87 ਤੋਂ ₹106 ਪ੍ਰਤੀ ਲੀਟਰ ਦੇ ਦਾਇਰੇ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਦੀਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕੀਮਤਾਂ ਕਿਉਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ?
ਪੈਟਰੋਲ ਅਤੇ ਡੀਜ਼ਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਤੋਂ ਦੂਜੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਵੱਖਰੀਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਤੇਲ ਮਾਰਕੀਟਿੰਗ ਕੰਪਨੀਆਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਇੰਡੀਅਨ ਆਇਲ (IOCL), ਭਾਰਤ ਪੈਟਰੋਲੀਅਮ (BPCL), ਅਤੇ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਪੈਟਰੋਲੀਅਮ (HPCL) ਹਰ ਰੋਜ਼ ਸਵੇਰੇ 6:00 ਵਜੇ ਪੈਟਰੋਲ ਅਤੇ ਡੀਜ਼ਲ ਦੀਆਂ ਨਵੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਜਾਰੀ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਬਾਲਣ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਦਰਾਂ, ਮੁਦਰਾ ਐਕਸਚੇਂਜ ਦਰਾਂ, ਨਾਲ ਹੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰਾਜਾਂ ਵਿੱਚ ਲਗਾਏ ਗਏ ਟੈਕਸਾਂ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਲਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਆਵਾਜਾਈ ਲਾਗਤਾਂ ਦੇ ਆਧਾਰ ‘ਤੇ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ, ਕੀਮਤਾਂ ਸ਼ਹਿਰ ਤੋਂ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਮੁੰਬਈ ਨਾਲੋਂ ਪੈਟਰੋਲ ਅਤੇ ਡੀਜ਼ਲ ਬਹੁਤ ਸਸਤਾ
ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਪੈਟਰੋਲ ਅਤੇ ਡੀਜ਼ਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਮੁੰਬਈ ਸਮੇਤ ਕਈ ਹੋਰ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਨਾਲੋਂ ਘੱਟ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। IOCL ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਪੈਟਰੋਲ ਦੀ ਕੀਮਤ ₹94.77 ਪ੍ਰਤੀ ਲੀਟਰ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਡੀਜ਼ਲ ₹87.67 ਪ੍ਰਤੀ ਲੀਟਰ ‘ਤੇ ਪ੍ਰਚੂਨ ਵਿਕ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸਦੇ ਉਲਟ, ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਪੈਟਰੋਲ ₹103.54 ਪ੍ਰਤੀ ਲੀਟਰ ਅਤੇ ਡੀਜ਼ਲ ₹90.03 ਪ੍ਰਤੀ ਲੀਟਰ ਵਿਕ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਨੋਇਡਾ ਵਿੱਚ, ਪੈਟਰੋਲ ਦਿੱਲੀ ਨਾਲੋਂ ਥੋੜ੍ਹਾ (28 ਪੈਸੇ) ਮਹਿੰਗਾ ਹੈ, ₹95.05 ਪ੍ਰਤੀ ਲੀਟਰ ‘ਤੇ ਵਿਕ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ, ਡੀਜ਼ਲ ₹88.19 ਪ੍ਰਤੀ ਲੀਟਰ ਵਿਕ ਰਿਹਾ ਹੈ—ਭਾਵ ਡੀਜ਼ਲ ਵੀ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ 52 ਪੈਸੇ ਮਹਿੰਗਾ ਹੈ।
ਹੋਰ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕੀਮਤਾਂ ਕੀ ਹਨ?
ਦੇਸ਼ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪੈਟਰੋਲ ਅਤੇ ਡੀਜ਼ਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਅੰਤਰ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ, ਭੋਪਾਲ ਵਿੱਚ ਪੈਟਰੋਲ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕੀਮਤ ₹106.52 ਪ੍ਰਤੀ ਲੀਟਰ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਕੋਲਕਾਤਾ ਵਿੱਚ ਕੀਮਤ ₹105.45 ਪ੍ਰਤੀ ਲੀਟਰ ਅਤੇ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ₹103.54 ਪ੍ਰਤੀ ਲੀਟਰ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਉਲਟ, ਦੇਹਰਾਦੂਨ ਵਿੱਚ ਪੈਟਰੋਲ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਦਰਾਂ ₹93.17 ਪ੍ਰਤੀ ਲੀਟਰ ਦਰਜ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ—ਭੋਪਾਲ ਨਾਲੋਂ ਲਗਭਗ ₹13 ਸਸਤੀਆਂ। ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪੈਟਰੋਲ ਦੀ ਕੀਮਤ ₹94.77 ਪ੍ਰਤੀ ਲੀਟਰ ਦੀ ਮੁਕਾਬਲਤਨ ਘੱਟ ਹੈ।
