ਭਾਰਤ ‘ਚ ਦਿਖਾਈ ਦੇਵੇਗਾ ਖੂਨ ਵਾਂਗ ਲਾਲ ਚੰਦਰਮਾ, ਜਾਣੋ ਕਦੋਂ ਅਤੇ ਕਿੱਥੇ ਦਿਖੇਗਾ ਚੰਦਰ ਗ੍ਰਹਿਣ
ਬਲੱਡ ਮੂਨ ਉਦੋਂ ਹੀ ਬਣਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਧਰਤੀ, ਸੂਰਜ ਅਤੇ ਚੰਦਰਮਾ ਇੱਕ ਸਿੱਧੀ ਰੇਖਾ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਧਰਤੀ ਸਿੱਧੀ ਧੁੱਪ ਨੂੰ ਰੋਕਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਿਰਫ਼ ਵਾਯੂਮੰਡਲ ਵਿੱਚੋਂ ਫਿਲਟਰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਲਾਲ-ਸੰਤਰੀ ਰੌਸ਼ਨੀ ਹੀ ਚੰਦਰਮਾ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਦੀ ਹੈ।
ਚੰਦਰ ਗ੍ਰਹਿਣ 2025: ਅਸਮਾਨ ਦਾ ਵਿਸਤਾਰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸਾਨੂੰ ਕੁਝ ਨਵਾਂ ਦਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਸ ਸਾਲ 7-8 ਸਤੰਬਰ ਦੀ ਰਾਤ ਦਾ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਬਹੁਤ ਖਾਸ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਉਸ ਰਾਤ ਦਾ ਪੂਰਾ ਚੰਦਰ ਗ੍ਰਹਿਣ ਚੰਦਰਮਾ ਨੂੰ ਡੂੰਘੇ ਲਾਲ ਰੰਗ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਦੇਵੇਗਾ ਅਤੇ ਦੁਨੀਆ ਇਸਨੂੰ “ਬਲੱਡ ਮੂਨ” ਵਜੋਂ ਯਾਦ ਰੱਖੇਗੀ। ਇਹ ਸਾਲ 2025 ਦਾ ਦੂਜਾ ਪੂਰਾ ਚੰਦਰ ਗ੍ਰਹਿਣ ਹੋਵੇਗਾ ਅਤੇ ਖਾਸ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਹਾਰਵੈਸਟ ਮੂਨ ਯਾਨੀ ਪਤਝੜ ਸਮਭੂਮੀ ਦੇ ਨੇੜੇ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਪੂਰੇ ਚੰਦਰਮਾ ਨਾਲ ਮੇਲ ਖਾਂਦਾ ਹੈ।
ਬਲੱਡ ਮੂਨ ਖਾਸ ਕਿਉਂ ਹੈ?
ਬਲੱਡ ਮੂਨ ਉਦੋਂ ਹੀ ਬਣਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਧਰਤੀ, ਸੂਰਜ ਅਤੇ ਚੰਦਰਮਾ ਇੱਕ ਸਿੱਧੀ ਰੇਖਾ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਉਸ ਸਮੇਂ, ਧਰਤੀ ਸਿੱਧੀ ਧੁੱਪ ਨੂੰ ਰੋਕਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਵਾਯੂਮੰਡਲ ਵਿੱਚੋਂ ਫਿਲਟਰ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਲਾਲ-ਸੰਤਰੀ ਰੌਸ਼ਨੀ ਹੀ ਚੰਦਰਮਾ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਦੀ ਹੈ। ਇਹੀ ਕਾਰਨ ਹੈ ਕਿ ਗ੍ਰਹਿਣ ਦੌਰਾਨ ਚੰਦਰਮਾ ਚਮਕਦਾਰ ਲਾਲ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਾਰ ਬਲੱਡ ਮੂਨ ਹੋਰ ਵੀ ਖਾਸ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਚੰਦਰਮਾ ਪੈਰੀਗੀ (ਧਰਤੀ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਨੇੜੇ ਦਾ ਬਿੰਦੂ) ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਹੋਵੇਗਾ। ਅਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਆਮ ਨਾਲੋਂ ਵੱਡਾ ਅਤੇ ਚਮਕਦਾਰ ਦਿਖਾਈ ਦੇਵੇਗਾ।

ਚੰਦਰ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕਦੋਂ ਅਤੇ ਕਿਵੇਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ?
ਧਰਤੀ ਸੂਰਜ ਦੁਆਲੇ ਘੁੰਮਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਚੰਦਰਮਾ ਧਰਤੀ ਦੁਆਲੇ ਘੁੰਮਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਚੰਦਰਮਾ ਸੂਰਜ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਕਸਾਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਦਾ ਪਰਛਾਵਾਂ ਚੰਦਰਮਾ ‘ਤੇ ਪੈਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਚੰਦਰ ਗ੍ਰਹਿਣ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਇਹ ਸਿਰਫ ਪੂਰਨਮਾਸ਼ੀ ਵਾਲੇ ਦਿਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਹਿੰਦੂ ਕੈਲੰਡਰ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਪੂਰਨਮਾਸ਼ੀ ਸ਼ੁਕਲ ਪੱਖ ਦੀ ਆਖਰੀ ਤਾਰੀਖ ਨੂੰ ਆਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਅਜਿਹੇ ਮੌਕਿਆਂ ‘ਤੇ ਚੰਦਰ ਗ੍ਰਹਿਣ ਸੰਭਵ ਹੈ।
ਇੱਕ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਕਿੰਨੇ ਚੰਦਰ ਗ੍ਰਹਿਣ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ?
ਸਿਧਾਂਤਕ ਤੌਰ ‘ਤੇ, ਹਰ ਪੂਰਨਮਾਸ਼ੀ ਨੂੰ ਗ੍ਰਹਿਣ ਲੱਗ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਅਜਿਹਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਚੰਦਰਮਾ ਦਾ ਚੱਕਰ ਧਰਤੀ ਦੇ ਚੱਕਰ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 5 ਡਿਗਰੀ ਝੁਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਨ, ਚੰਦਰਮਾ ਅਕਸਰ ਧਰਤੀ ਦੇ ਪਰਛਾਵੇਂ ਦੇ ਉੱਪਰ ਜਾਂ ਹੇਠਾਂ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਔਸਤਨ, ਹਰ ਸਾਲ ਸਿਰਫ਼ 2 ਤੋਂ 4 ਚੰਦਰ ਗ੍ਰਹਿਣ ਦੇਖੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ 2025 ਦਾ ਬਲੱਡ ਮੂਨ ਕਦੋਂ ਅਤੇ ਕਿੱਥੇ ਦੇਖਿਆ ਜਾਵੇਗਾ?
ਨਾਸਾ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਗ੍ਰਹਿਣ ਏਸ਼ੀਆ, ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਅਤੇ ਯੂਰਪ ਦੇ ਕੁਝ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਦਿਖਾਈ ਦੇਵੇਗਾ।
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਰਾਤ 11:00 ਵਜੇ ਤੋਂ 12:22 ਵਜੇ (IST) ਤੱਕ ਦਿਖਾਈ ਦੇਵੇਗਾ। ਚੰਦਰਮਾ ਲਗਭਗ 82 ਮਿੰਟਾਂ ਲਈ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲਾਲ ਰੰਗ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬਿਆ ਰਹੇਗਾ। ਇਹ ਸੁੰਦਰ ਨਜ਼ਾਰਾ ਚੀਨ, ਜਾਪਾਨ, ਥਾਈਲੈਂਡ ਅਤੇ ਈਰਾਨ ਵਰਗੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕੇਗਾ।