ਬਰੂਸੈਲੋਸਿਸ: ਜਾਨਵਰਾਂ ਵਿੱਚ ਗਰਭਪਾਤ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਨੁਕਸਾਨ ਦਾ ਕਾਰਨ, ਜਾਣੋ ਰੋਕਥਾਮ ਦੇ ਉਪਾਅ
ਹਰਿਆਣਾ: ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਬਰੂਸੈਲੋਸਿਸ ਨਾਮਕ ਛੂਤ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵੱਧਦੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਨਾ ਸਿਰਫ ਜਾਨਵਰਾਂ ਬਲਕਿ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੀ ਸਿਹਤ ਲਈ ਵੀ ਗੰਭੀਰ ਖਤਰਾ ਪੈਦਾ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਬਿਮਾਰੀ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਪਸ਼ੂ ਗਰਭਪਾਤ, ਬਾਂਝਪਨ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਰੀਰਕ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਤੋਂ ਪੀੜਤ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਭਾਰੀ ਆਰਥਿਕ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪਸ਼ੂ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਹਰ ਮਹੀਨੇ ਬਰੂਸੀਲੋਸਿਸ ਦੇ 5 ਤੋਂ 6 ਕੇਸ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਰਹੇ ਹਨ।
ਬਰੂਸੈਲੋਸਿਸ ਇੱਕ ਜ਼ੂਨੋਟਿਕ (ਜਾਨਵਰਾਂ ਤੋਂ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਫੈਲਣ ਵਾਲੀ) ਬਿਮਾਰੀ ਹੈ ਜੋ ਗਾਵਾਂ, ਮੱਝਾਂ, ਬੱਕਰੀਆਂ, ਭੇਡਾਂ ਅਤੇ ਕੁੱਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਫੈਲਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਬਿਮਾਰੀ ਗਰਭ ਦੇ ਆਖ਼ਰੀ ਤਿੰਨ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਗਰਭਪਾਤ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਬਿਮਾਰੀ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਪਸ਼ੂ ਇਸ ਬਿਮਾਰੀ ਦੇ ਬੈਕਟੀਰੀਆ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਦੁੱਧ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਰੀਰਿਕ ਰਸਾਂ ਰਾਹੀਂ ਸਾਰੀ ਉਮਰ ਫੈਲਾਉਂਦੇ ਹਨ।
ਬਰੂਸਲੋਸਿਸ ਦੇ ਫੈਲਣ ਦੇ ਲੱਛਣ ਅਤੇ ਕਾਰਨ
ਬਰੂਸੈਲੋਸਿਸ ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਦੇ ਆਖਰੀ ਤਿਮਾਹੀ ਵਿੱਚ ਗਰਭਪਾਤ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਦਾ ਹੈ। ਸੰਕਰਮਿਤ ਜਾਨਵਰ ਦੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਵੀਰਜ ਦਾ ਰੁਕ ਜਾਣਾ, ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦੀ ਸੋਜ ਅਤੇ ਨਰ ਜਾਨਵਰਾਂ ਵਿੱਚ ਅੰਡਕੋਸ਼ ਦੀ ਸੋਜ ਵਰਗੇ ਲੱਛਣ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਲੱਤਾਂ ਦੇ ਜੋੜਾਂ ਵਿੱਚ ਸੋਜ (ਹਾਈਗਰੋਮਾ) ਹੈ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ ਬੁਖਾਰ, ਜੋੜਾਂ ਅਤੇ ਪਿੱਠ ਵਿੱਚ ਦਰਦ ਵਰਗੇ ਲੱਛਣ ਹਨ।
ਬਰੂਸਲੋਸਿਸ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਦੇ ਤਰੀਕੇ
ਪਸ਼ੂਆਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਲਾਗ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਗਾਵਾਂ ਅਤੇ ਮੱਝਾਂ ਨੂੰ 4-8 ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਬਰੂਸੈਲੋਸਿਸ ਐਸ-19 ਦਾ ਟੀਕਾ ਲਗਵਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਸੰਕਰਮਿਤ ਜਾਨਵਰਾਂ ਨੂੰ ਦੂਜੇ ਸਿਹਤਮੰਦ ਜਾਨਵਰਾਂ ਤੋਂ ਵੱਖ ਰੱਖੋ ਅਤੇ ਧਿਆਨ ਰੱਖੋ ਕਿ ਸੰਕਰਮਿਤ ਜਾਨਵਰਾਂ ਨੂੰ ਵੇਚਿਆ ਨਾ ਜਾਵੇ।
ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਬੱਕਰੀਆਂ ਨੂੰ ਬਰੂਸੈਲੋਸਿਸ ਹੋਣ ਦਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਲਾਗ ਫੈਲਣ ਦਾ ਵਧੇਰੇ ਖ਼ਤਰਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਪਸ਼ੂ ਮਾਲਕਾਂ ਨੂੰ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਜਾਨਵਰ ਗਰਭਪਾਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਤੁਰੰਤ ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੇ ਡਾਕਟਰ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਕਰੋ, ਤਾਂ ਜੋ ਲਾਗ ਨਾ ਫੈਲੇ।
ਪਸ਼ੂ ਪਾਲਕਾਂ ਲਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਲਾਹ
ਪਸ਼ੂ ਪਾਲਕਾਂ ਨੂੰ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕੋਈ ਪਸ਼ੂ ਬਰੂਸੈਲੋਸਿਸ ਨਾਲ ਸੰਕਰਮਿਤ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਦੂਜੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਤੋਂ ਵੱਖ ਕਰੋ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਦੁੱਧ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਬਾਲ ਕੇ ਹੀ ਵਰਤੋ। ਵਾਇਰਸ ਉਬਾਲਣ ਨਾਲ ਮਰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਸੰਕਰਮਿਤ ਪਸ਼ੂਆਂ ਨਾਲ ਕੁਦਰਤੀ ਸੇਵਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਰਹੇਜ਼ ਕਰੋ, ਤਾਂ ਜੋ ਦੂਜੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸੰਕਰਮਣ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਨਾ ਵਧੇ।
ਪਸ਼ੂ ਪਾਲਣ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਡਾਕਟਰਾਂ ਨੇ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਕਿ ਬਰੂਸੈਲੋਸਿਸ ਵਰਗੀਆਂ ਛੂਤ ਦੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣ ਲਈ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਅਤੇ ਨਿਯਮਤ ਸਿਹਤ ਜਾਂਚ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੋ ਪਸ਼ੂ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਸਿਹਤ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖਿਆ ਜਾ ਸਕੇ।
