ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਅਤੇ ਈਰਾਨ ਵਿਚਕਾਰ ਰਾਤ ਕਿਵੇਂ ਬੀਤੀ, ਕੌਣ ਕਿਸ ‘ਤੇ ਅਤੇ ਕਦੋਂ ਹਮਲਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ? ਹੁਣ ਤੱਕ ਦੀ ਪੂਰੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਜਾਣੋ
Israel Attacks Iran: ਈਰਾਨ ਅਤੇ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਵਿਚਕਾਰ ਟਕਰਾਅ ਹੁਣ ਇੱਕ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਬਿੰਦੂ ‘ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹੈ। ਦੋਵੇਂ ਦੇਸ਼ ਮਿਜ਼ਾਈਲਾਂ ਅਤੇ ਹਵਾਈ ਹਮਲਿਆਂ ਰਾਹੀਂ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ‘ਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਸਨੂੰ ਈਰਾਨ ਵਿਰੁੱਧ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦਾ ਹੁਣ ਤੱਕ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਫੌਜੀ ਆਪ੍ਰੇਸ਼ਨ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਤਹਿਰਾਨ ਨੂੰ ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਹਥਿਆਰ ਵਿਕਸਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਰੋਕਣਾ ਹੈ।
ਸ਼ਨੀਵਾਰ ਸਵੇਰੇ ਤੇਲ ਅਵੀਵ ਅਤੇ ਯਰੂਸ਼ਲਮ ਵਿੱਚ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਸਾਇਰਨ ਗੂੰਜਿਆ। ਈਰਾਨ ਵੱਲੋਂ ਦਾਗੀਆਂ ਗਈਆਂ ਕਈ ਮਿਜ਼ਾਈਲਾਂ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਵੱਲ ਵਧਦੀਆਂ ਵੇਖੀਆਂ ਗਈਆਂ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਦਹਿਸ਼ਤ ਫੈਲ ਗਈ ਅਤੇ ਉਹ ਬੰਕਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪਨਾਹ ਲੈਣ ਲੱਗ ਪਏ। ਇਜ਼ਰਾਈਲੀ ਰੱਖਿਆ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਨੇ ਮਿਜ਼ਾਈਲਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ।
ਈਰਾਨ ਨੇ ਹਮਲਿਆਂ ਦੀ ਗਤੀ ਵਧਾ ਦਿੱਤੀ
ਈਰਾਨ ਨੇ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਰਾਤ ਨੂੰ ਦੋ ਹਵਾਈ ਹਮਲੇ ਕੀਤੇ ਅਤੇ ਸ਼ਨੀਵਾਰ ਸਵੇਰੇ ਇਸਨੇ ਤੀਜੀ ਲਹਿਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਸੁਪਰੀਮ ਲੀਡਰ ਖਮੇਨੀ ਨੇ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ‘ਤੇ ਯੁੱਧ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਲਗਾਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਬਦਲਾ ਲੈਣ ਦੀ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।
ਕੁਝ ਈਰਾਨੀ ਮਿਜ਼ਾਈਲਾਂ ਤੇਲ ਅਵੀਵ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗੀਆਂ
ਇਜ਼ਰਾਈਲੀ ਫੌਜ (IDF) ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਈਰਾਨ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਬੈਲਿਸਟਿਕ ਮਿਜ਼ਾਈਲਾਂ ਦਾਗੀਆਂ ਗਈਆਂ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਮਿਜ਼ਾਈਲਾਂ ਨੂੰ ਹਵਾਈ ਰੱਖਿਆ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੁਆਰਾ ਸਫਲਤਾਪੂਰਵਕ ਰੋਕਿਆ ਗਿਆ, ਪਰ ਕੁਝ ਮਿਜ਼ਾਈਲਾਂ ਤੇਲ ਅਵੀਵ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗਣ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਰਹੀਆਂ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਨੇ ਅਜੇ ਤੱਕ ਮੌਤਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਜਾਰੀ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਕੁਝ ਜ਼ਖਮੀਆਂ ਨੂੰ ਹਸਪਤਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਰਾਹਤ ਅਤੇ ਬਚਾਅ ਕਾਰਜ ਜਾਰੀ ਹਨ।
ਤਹਿਰਾਨ ਵਿੱਚ ਧਮਾਕੇ, ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦੇ ਨਿਵਾਸ ਨੇੜੇ ਹੰਗਾਮਾ
ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਈਰਾਨ ਦੇ ਤਹਿਰਾਨ ਵਿੱਚ ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ ‘ਤੇ ਧਮਾਕੇ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਸ਼ਨੀਵਾਰ ਸਵੇਰੇ ਸੁਪਰੀਮ ਲੀਡਰ ਅਯਾਤੁੱਲਾ ਖਮੇਨੀ ਦੇ ਨਿਵਾਸ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦੇ ਘਰ ਨੇੜੇ ਹਵਾਈ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਵੇਖੀਆਂ ਗਈਆਂ। ਈਰਾਨੀ ਫੌਜ ਨੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਇਜ਼ਰਾਈਲੀ ਡਰੋਨ ਨੂੰ ਡੇਗ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਝੜਪ ਕਿਵੇਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ?
ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਨੇ 13 ਜੂਨ ਨੂੰ ਸਵੇਰੇ ਤੜਕੇ ਈਰਾਨ ਦੇ ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਠਿਕਾਣਿਆਂ ‘ਤੇ ਵੱਡਾ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ। ਈਰਾਨ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸ ਹਮਲੇ ਵਿੱਚ 78 ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਅਤੇ 320 ਤੋਂ ਵੱਧ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋਏ। ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿੱਚ ਈਰਾਨ ਦੇ ਰਾਜਦੂਤ ਨੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਮਾਰੇ ਗਏ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਲੋਕ ਆਮ ਨਾਗਰਿਕ ਸਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸਦਾ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਫੌਜੀ ਅਧਿਕਾਰੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਵਿਗਿਆਨੀ ਸਨ।
ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਨੇ ਈਰਾਨ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ “ਰੋਕਥਾਮ ਹਮਲਾ” ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 200 ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉੱਨਤ F-35I ਆਦਿਰ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਨੇ ਇਸ ਹਮਲੇ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਟਰੰਪ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਅਮਰੀਕਾ ਬਾਰੇ ਸੂਚਿਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਇਸ ਫੌਜੀ ਕਾਰਵਾਈ ਵਿੱਚ 100 ਤੋਂ ਵੱਧ ਟਿਕਾਣਿਆਂ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਨਤਾਨਜ਼, ਫੋਰਡੋ ਅਤੇ ਇਸਫਾਹਨ ਦੇ ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਜ਼ਰਾਈਲੀ ਫੌਜ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸਨੇ ਈਰਾਨ ਦੇ ਰੈਵੋਲਿਊਸ਼ਨਰੀ ਗਾਰਡ ਕਮਾਂਡਰ ਹੁਸੈਨ ਸਲਾਮੀ, ਚੀਫ਼ ਆਫ਼ ਸਟਾਫ਼ ਮੁਹੰਮਦ ਹੁਸੈਨ ਬਾਘੇਰੀ ਅਤੇ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਫੋਰਸ ਕਮਾਂਡਰ ਗੋਲਾਮ ਰਾਸ਼ਿਦ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਛੇ ਚੋਟੀ ਦੇ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਨੇ ਦੇਰ ਰਾਤ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਵਿਰੁੱਧ ਜਵਾਬੀ ਕਾਰਵਾਈ ਕੀਤੀ
ਇਰਾਨ ਨੇ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਵੱਲ ਲਗਭਗ 100 ਡਰੋਨ ਭੇਜ ਕੇ ਜਵਾਬੀ ਕਾਰਵਾਈ ਕੀਤੀ। ਇਜ਼ਰਾਈਲੀ ਫੌਜ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸਨੇ ਸਾਰੇ ਡਰੋਨਾਂ ਨੂੰ ਸਫਲਤਾਪੂਰਵਕ ਡੇਗ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ, ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਵਿੱਚ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ, ਸਕੂਲ ਅਤੇ ਕਾਲਜ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਜਨਤਕ ਸਮਾਗਮਾਂ ‘ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਲਗਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।
ਈਰਾਨੀ ਮੀਡੀਆ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੁਆਰਾ ਤਬਰੀਜ਼ ਅਤੇ ਸ਼ਿਰਾਜ਼ ‘ਤੇ ਵੀ ਬੰਬਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ, ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਬੈਂਜਾਮਿਨ ਨੇਤਨਯਾਹੂ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਇਹ ਫੌਜੀ ਕਾਰਵਾਈ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਲੋੜ ਹੋਵੇਗੀ ਜਾਰੀ ਰਹੇਗੀ।
ਇਰਾਨ ਨੇ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਜਵਾਬੀ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਯਰੂਸ਼ਲਮ ਅਤੇ ਤੇਲ ਅਵੀਵ ਵਿੱਚ ਜ਼ੋਰਦਾਰ ਧਮਾਕੇ ਸੁਣੇ ਗਏ। ਈਰਾਨ ਨੇ 150 ਤੋਂ ਵੱਧ ਬੈਲਿਸਟਿਕ ਮਿਜ਼ਾਈਲਾਂ ਦਾਗੀਆਂ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਹਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਤੇਲ ਅਵੀਵ ਵਿੱਚ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 34 ਲੋਕ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋਏ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਔਰਤ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ ਜਿਸਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।
ਈਰਾਨ ਨੇ ਫਿਰ ਮਿਜ਼ਾਈਲ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ। ਯਰੂਸ਼ਲਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਸਾਇਰਨ ਅਤੇ ਧਮਾਕੇ ਸੁਣਾਈ ਦਿੱਤੇ। ਤੇਲ ਅਵੀਵ ਵਿੱਚ ਦੋ ਮਿਜ਼ਾਈਲਾਂ ਜ਼ਮੀਨ ‘ਤੇ ਡਿੱਗ ਪਈਆਂ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਸੱਤ ਲੋਕ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋ ਗਏ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਲਾਜ ਲਈ ਹਸਪਤਾਲ ਲਿਜਾਇਆ ਗਿਆ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਤਹਿਰਾਨ ਦੇ ਮੇਹਰਾਬਾਦ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ ‘ਤੇ ਵੀ ਭਾਰੀ ਅੱਗ ਲੱਗਣ ਦੀਆਂ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈਆਂ।
ਇਸ ਸਮੇਂ ਸਥਿਤੀ ਕੀ ਹੈ?
ਈਰਾਨ ਦੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਰਾਜਦੂਤ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਹੈ ਕਿ ਇਜ਼ਰਾਈਲੀ ਹਮਲੇ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਤੱਕ 78 ਲੋਕ ਮਾਰੇ ਗਏ ਹਨ ਅਤੇ 320 ਤੋਂ ਵੱਧ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋਏ ਹਨ।
ਇਜ਼ਰਾਈਲੀ ਫੌਜ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਇਸ ਫੌਜੀ ਕਾਰਵਾਈ ਨੂੰ ਦੋ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਤੱਕ ਜਾਰੀ ਰੱਖਣ ਲਈ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤਿਆਰ ਹੈ।
ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨੇਤਨਯਾਹੂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ਹਮਲਾ ਨਵੰਬਰ 2024 ਤੋਂ ਯੋਜਨਾਬੱਧ ਸੀ, ਪਰ ਇਸਨੂੰ ਅਪ੍ਰੈਲ ਤੋਂ ਮੁਲਤਵੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਜੂਨ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਦੋਵੇਂ ਦੇਸ਼ ਇਸ ਸਮੇਂ ਹਾਈ ਅਲਰਟ ‘ਤੇ ਹਨ ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਭਾਈਚਾਰੇ ਨੇ ਤਣਾਅ ਘਟਾਉਣ ਦੀ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਹੈ।
