ਅੱਜ ਦੇ ਦਿਨ ਦੂਜੀ ਵਾਰ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਬਣੇ ਵਾਜਪਾਈ, 13 ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰ ਡਿੱਗਣ ਦੇ 5 ਕਾਰਨ
Leadership of Atal Bihari Vajpayee: 19 ਮਾਰਚ, 1998 ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਦਿਨ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ (ਭਾਜਪਾ) ਨੇ ਅਟਲ ਬਿਹਾਰੀ ਵਾਜਪਾਈ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਦੂਜੀ ਵਾਰ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰ ਬਣਾਈ ਸੀ। ਵਾਜਪਾਈ ਨੇ ਦੂਜੀ ਵਾਰ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਵਜੋਂ ਸਹੁੰ ਚੁੱਕੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਤਾਜਪੋਸ਼ੀ ਭਾਰਤੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਸਥਿਰਤਾ ਲਿਆਉਣ ਦੇ ਯਤਨਾਂ ਵੱਲ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕਦਮ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਸਰਕਾਰ ਸਿਰਫ਼ 13 ਮਹੀਨੇ ਹੀ ਚੱਲੀ।
ਵਾਜਪਾਈ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ, ਭਾਜਪਾ ਨੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਲੋਕਤੰਤਰੀ ਗੱਠਜੋੜ (ਐਨਡੀਏ) ਦੇ ਸਮਰਥਨ ਨਾਲ ਸਰਕਾਰ ਬਣਾਈ। ਇਹ ਗੱਠਜੋੜ ਮੁਕਾਬਲਤਨ ਕਮਜ਼ੋਰ ਸੀ ਅਤੇ ਬਹੁਮਤ ਲਈ ਕਈ ਛੋਟੀਆਂ ਪਾਰਟੀਆਂ ‘ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਸੀ। ਸਰਕਾਰ ਬਣਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਵਾਜਪਾਈ ਨੇ ਦੇਸ਼ ਦੀਆਂ ਆਰਥਿਕ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੀਤੀਆਂ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ‘ਤੇ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦਰਿਤ ਕੀਤਾ।
ਪੋਖਰਣ ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਪ੍ਰੀਖਣ: ਪੋਖਰਣ-II ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਪ੍ਰੀਖਣ ਵਾਜਪਾਈ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਮਈ 1998 ਵਿੱਚ ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਪੋਖਰਣ ਵਿਖੇ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਪ੍ਰੀਖਣ ਨੇ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਇੱਕ ਮਜ਼ਬੂਤ ਪਰਮਾਣੂ ਸ਼ਕਤੀ ਵਜੋਂ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਇਸਦੀ ਭਰੋਸੇਯੋਗਤਾ ਨੂੰ ਵਧਾਇਆ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਸ ਫੈਸਲੇ ਕਾਰਨ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਵੀ ਕਰਨਾ ਪਿਆ।
ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਡਿੱਗਣਾ ਅਤੇ ਫਿਰ ਵਾਪਸੀ: ਵਾਜਪਾਈ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਕਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਫੈਸਲੇ ਲਏ, ਪਰ ਗੱਠਜੋੜ ਦੀਆਂ ਕਮਜ਼ੋਰ ਕੜੀਆਂ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਦੇਰ ਤੱਕ ਟਿਕ ਨਹੀਂ ਸਕਿਆ। ਅਪ੍ਰੈਲ 1999 ਵਿੱਚ ਏਆਈਏਡੀਐਮਕੇ ਪਾਰਟੀ ਨੇ ਸਮਰਥਨ ਵਾਪਸ ਲੈ ਲਿਆ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਸਰਕਾਰ ਬਹੁਮਤ ਗੁਆ ਬੈਠੀ ਅਤੇ ਸਿਰਫ਼ 13 ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਡਿੱਗ ਗਈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਅਕਤੂਬਰ 1999 ਵਿੱਚ ਦੁਬਾਰਾ ਚੋਣਾਂ ਹੋਈਆਂ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਭਾਜਪਾ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੇ ਐਨਡੀਏ ਨੂੰ ਸਪੱਸ਼ਟ ਬਹੁਮਤ ਮਿਲਿਆ ਅਤੇ ਅਟਲ ਬਿਹਾਰੀ ਵਾਜਪਾਈ ਤੀਜੀ ਵਾਰ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਬਣੇ।
ਵਾਜਪਾਈ ਦਾ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਅਤੇ ਵਿਰਾਸਤ: ਅਟਲ ਬਿਹਾਰੀ ਵਾਜਪਾਈ ਦਾ ਨਾਮ ਭਾਰਤੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਨੇਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਗਿਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਇੱਕ ਸਿਆਣੇ, ਉਦਾਰ ਅਤੇ ਸੰਜਮੀ ਨੇਤਾ ਵਜੋਂ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। 1998 ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕਾਰਜਕਾਲ ਭਾਵੇਂ ਛੋਟਾ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ, ਪਰ ਪੋਖਰਣ ਪ੍ਰੀਖਣ ਵਰਗੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਫੈਸਲਿਆਂ ਨੇ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਦਿਸ਼ਾ ਦਿੱਤੀ। ਵਾਜਪਾਈ ਦੇ ਇਸ ਕਾਰਜਕਾਲ ਨੇ ਭਵਿੱਖ ਦੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਅਤੇ ਸ਼ਾਸਨ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਯੋਗਦਾਨ ਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਯਾਦ ਰੱਖਿਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਵਾਜਪਾਈ ਦੀ ਸਰਕਾਰ 13 ਮਹੀਨਿਆਂ ਬਾਅਦ 17 ਅਪ੍ਰੈਲ 1999 ਨੂੰ ਡਿੱਗ ਗਈ, ਲੋਕ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ 1 ਵੋਟ ਨਾਲ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਵੋਟ ਗੁਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ। ਇਸਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਜੈਲਲਿਤਾ ਦੀ ਪਾਰਟੀ ਏਆਈਏਡੀਐਮਕੇ ਵੱਲੋਂ ਸਮਰਥਨ ਵਾਪਸ ਲੈਣਾ ਸੀ।
