ਭਾਰਤੀ ਰੁਪਇਆ ਵੱਡੀ ਗਿਰਾਵਟ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋਇਆ, 23 ਪੈਸੇ ਡਿੱਗ ਕੇ 85.50 ਪ੍ਰਤੀ ਡਾਲਰ ਦੇ ਨਵੇਂ ਸਭ ਤੋਂ ਹੇਠਲੇ ਸਤਰ ‘ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ।

ਸੈਸ਼ਨ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ, ਰੁਪਇਆ 85.50 ਪ੍ਰਤੀ ਡਾਲਰ ਦੇ ਅਸਥਾਈ ਸਤਰ ‘ਤੇ ਬੰਦ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੇ 85.27 ਦੇ ਬੰਦ ਮੁੱਲ ਨਾਲੋਂ ਹੇਠਾਂ ਸੀ। ਇਹ ਇਕੋ ਦਿਨ ਵਿੱਚ 23 ਪੈਸਿਆਂ ਦੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਗਿਰਾਵਟ ਸੀ।

ਦਿਨ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ, ਰੁਪਇਆ 85.80 ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਹੇਠਲੇ ਇੰਟਰਡੇ ਸਤਰ ‘ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ, ਜੋ ਕਿ ਪਿਛਲੇ ਲਗਭਗ ਦੋ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਗਿਰਾਵਟ ਸੀ। ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕ ਵੱਲੋਂ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸ਼ੱਕੀ ਹਸਤਸ਼ੇਪ ਨਾਲ ਇਹ ਕੁਝ ਹੱਦ ਤੱਕ ਬਹਾਲ ਹੋਇਆ। ਇਹ ਗਿਰਾਵਟ ਮਹੀਨੇ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਬੈਂਕਾਂ ਅਤੇ ਆਯਾਤਕਾਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਦੀ ਵੱਧੀ ਮੰਗ ਅਤੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਡਾਲਰ ਕਾਰਨ ਹੋਈ। ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ, 27 ਦਸੰਬਰ 2024 ਨੂੰ, ਰੁਪਏ ਨੇ ਇਹ ਗਿਰਾਵਟ ਦਰਜ ਕੀਤੀ।

ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਗਿਆਨ ਰਿਜ਼ਰਵ ਬੈਂਕ ਆਫ ਇੰਡੀਆ (RBI) ਦੀ ਰਣਨੀਤੀ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਅਲਪਕਾਲੀਨ ਫਾਰਵਰਡ ਕਾਂਟ੍ਰੈਕਟਸ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਡਾਲਰ ਭੁਗਤਾਨ ਜਾਰੀ ਰੱਖ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਦੀ ਘਾਟ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਆਯਾਤਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਮਹੀਨੇ ਦੇ ਅੰਤ ਦੇ ਭੁਗਤਾਨ ਮੁਕਾਬਲੇ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਦਿੱਕਤ ਆ ਰਹੀ ਹੈ।

“ਘਰੇਲੂ ਇਕਵਿਟੀ ਮਾਰਕੀਟਾਂ ਵਿੱਚ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਮਾਹੌਲ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਰੁਪਇਆ ਨਿਰੰਤਰ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਫੰਡ ਦੇ ਬਹਿਰਾਅਵਾਂ ਅਤੇ ਵਧ ਰਹੇ ਕਚੇ ਤੇਲ ਦੇ ਕੀਮਤਾਂ ਕਾਰਨ ਦਬਾਅ ਵਿੱਚ ਹੈ,” ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ। ਇੰਟਰਬੈਂਕ ਫੋਰੈਕਸ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ, ਰੁਪਇਆ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋ ਕੇ 85.31 ‘ਤੇ ਖੁੱਲ੍ਹਿਆ ਅਤੇ 53 ਪੈਸਿਆਂ ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਨਾਲ 85.80 ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਹੇਠਲੇ ਸਤਰ ‘ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ।

ਅੰਤ ਵਿੱਚ, ਇਹ 85.50 ਪ੍ਰਤੀ ਡਾਲਰ ਤੇ ਬੰਦ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੇ ਬੰਦ ਮੁੱਲ 85.27 ਨਾਲੋਂ 23 ਪੈਸੇ ਹੇਠਾਂ ਸੀ। ਰੁਪਏ ਨੇ ਅਖੀਰੀ ਵਾਰ ਗਿਰਾਵਟ 2 ਫਰਵਰੀ 2023 ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ ਸੀ।

ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਰੁਪਇਆ ਲਗਾਤਾਰ ਨਵੇਂ ਹੇਠਲੇ ਸਤਰਾਂ ‘ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਗੁਰੂਵਾਰ, 26 ਦਸੰਬਰ 2024 ਨੂੰ, ਇਹ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ 12 ਪੈਸੇ ਡਿੱਗ ਕੇ 85.27 ‘ਤੇ ਬੰਦ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ, ਜੋ ਪਿਛਲੇ ਦੋ ਸੈਸ਼ਨਾਂ ਵਿੱਚ 13 ਪੈਸਿਆਂ ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਦੇ ਬਾਅਦ ਸੀ।

“RBI ਕੋਲ ਦਸੰਬਰ ਅਤੇ ਜਨਵਰੀ ਵਿੱਚ ਮੈਚਿਊਰ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਲਗਭਗ $21 ਅਰਬ ਦੇ ਅਲਪਕਾਲੀਨ ਫਾਰਵਰਡ ਕਾਂਟ੍ਰੈਕਟ ਹਨ,” ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕਾਂ ਨੇ ਸਮਝਾਇਆ। ਮਾਰਕੀਟ ਅਟਕਲਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕ ਨੇ ਇਹਨਾਂ ਮੈਚਿਊਰਿਟੀਆਂ ਨੂੰ ਰੋਲਓਵਰ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਰਹੇਜ਼ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਡਾਲਰ ਦੀ ਘਾਟ ਵਧੀ ਹੈ ਅਤੇ ਰੁਪਏ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ।

“ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਡਾਲਰ ਦੀ ਲਿਕਵਿਡਿਟੀ ਘੱਟ ਰਹੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ USD-INR ਜੋੜੇ ਵਿੱਚ ਵਾਧੇ ਨੂੰ ਵਧਾਇਆ ਗਿਆ,” CR ਫੋਰੈਕਸ ਐਡਵਾਈਜ਼ਰਜ਼ ਦੇ ਮੈਨੇਜਿੰਗ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਅਮਿਤ ਪਬਾਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ। “ਇਸ ਅਸਮੰਤਲਤ ਨੇ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ-ਭਾਰਤੀ ਰੁਪਇਆ ਜੋੜੇ ਨੂੰ 85.8075 ਦੇ ਸਤਰ ਵੱਲ ਧੱਕਿਆ।”

ਸ਼ੇਅਰਖਾਨ ਬਾਈ ਬੀਐਨਪੀ ਪੈਰੀਬਾ ਦੇ ਖੋਜ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕ ਅਨੁਜ ਚੌਧਰੀ ਨੇ ਰੁਪਏ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਹੇਠਲੇ ਸਤਰ ਨੂੰ ਆਯਾਤਕਾਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਮਹੀਨੇ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਵਧੇ ਹੋਏ ਡਾਲਰ ਦੀ ਮੰਗ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਸੰਸਥਾਨਕ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ (FIIs) ਵੱਲੋਂ ਜਾਰੀ ਬਹਿਰਾਅਵਾਂ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ। “ਉੱਚ ਅਮਰੀਕੀ ਟ੍ਰੇਜ਼ਰੀ ਯੀਲਡਸ ਅਤੇ ਵਧ ਰਹੇ ਕਚੇ ਤੇਲ ਦੇ ਕੀਮਤਾਂ ਨੇ ਵੀ ਰੁਪਏ ‘ਤੇ ਦਬਾਅ ਬਣਾਇਆ,” ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ USD-INR ਸਪਾਟ ਮੁੱਲ ਲਈ ₹85.30 ਤੋਂ ₹85.85 ਤੱਕ ਦੇ ਵਪਾਰਿਕ ਸੀਮਾ ਦੀ ਭਵਿੱਖਵਾਣੀ ਕੀਤੀ। ਵਪਾਰੀ ਹੁਣ ਅਗਲੇ ਅਮਰੀਕੀ ਵਪਾਰ ਸੰਤੁਲਨ ਡਾਟਾ ਤੋਂ ਹੋਰ ਇਸ਼ਾਰੇ ਲੱਭ ਰਹੇ ਹਨ।

ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਇੰਡੈਕਸ, ਜੋ 6 ਮੁੱਖ ਮੁਦਰਾਵਾਂ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਡਾਲਰ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨੂੰ ਮਾਪਦਾ ਹੈ, 0.04% ਵੱਧ ਕੇ 107.94 ‘ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ। 10 ਸਾਲਾ ਬੈਂਚਮਾਰਕ ਅਮਰੀਕੀ ਟ੍ਰੇਜ਼ਰੀ ਯੀਲਡ 0.76% ਵਧ ਕੇ 4.61% ਹੋ ਗਈ, ਜੋ ਪਿਛਲੇ ਸੱਤ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਪੱਧਰ ਤੇ ਹੈ। ਬ੍ਰੈਂਟ ਕੱਚਾ ਤੇਲ, ਗਲੋਬਲ ਤੇਲ ਬੈਂਚਮਾਰਕ, ਫਿਊਚਰਜ਼ ਵਪਾਰ ਵਿੱਚ 0.15% ਵਧ ਕੇ $73.37 ਪ੍ਰਤੀ ਬੈਰਲ ਹੋ ਗਿਆ।

ਘਰੇਲੂ ਇਕਵਿਟੀ ਮੋਰਚੇ ‘ਤੇ, 30-ਸ਼ੇਅਰ ਬੀਐਸਈ ਸੈਂਸੈਕਸ 226.59 ਅੰਕ ਜਾਂ 0.29% ਵੱਧ ਕੇ 78,699.07 ‘ਤੇ ਬੰਦ ਹੋਇਆ, ਜਦਕਿ ਨਿਫਟੀ 63.20 ਅੰਕ ਜਾਂ 0.27% ਵਧ ਕੇ 23,813.40 ‘ਤੇ ਸਥਿਰ ਹੋਇਆ।

ਵਪਾਰ ਡਾਟੇ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਸੰਸਥਾਨਕ ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਗੁਰੂਵਾਰ, 26 ਦਸੰਬਰ 2024 ਨੂੰ ਰਾਜਧਾਨੀ ਮਾਰਕੀਟਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਕਾਸੀਕਾਰ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ₹2,376.67 ਕਰੋੜ ਦੇ ਸ਼ੇਅਰ ਵੇਚੇ।