Strait of Hormuz ਬੰਦ: ਈਰਾਨ ਦਾ ਵੱਡਾ ਕਦਮ, Ceasefire ਵਿਚਕਾਰ ਵਿਸ਼ਵ ਭਰ ‘ਚ ਚਿੰਤਾ
Strait of hormuz close: ਮੱਧ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਤਣਾਅ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਚਰਮ ‘ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹੈ। ਈਰਾਨ ਨੇ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਤੇਲ ਮਾਰਗ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂ ਨੂੰ ਬੰਦ ਕਰਨ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਇਹ ਫੈਸਲਾ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਵੱਲੋਂ ਐਲਾਨੀ ਦੋ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਦੀ ਜੰਗਬੰਦੀ ਤੋਂ 24 ਘੰਟਿਆਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਲਿਆ ਗਿਆ।
ਈਰਾਨੀ ਸਰਕਾਰੀ ਮੀਡੀਆ ਮੁਤਾਬਕ, ਹੁਣ ਇਸ ਰਾਹੀਂ ਤੇਲ ਟੈਂਕਰਾਂ ਦੀ ਆਵਾਜਾਈ “ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰੋਕੀ ਜਾਵੇਗੀ”। ਈਰਾਨ ਨੇ ਇਸ ਕਦਮ ਲਈ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਵੱਲੋਂ ਜੰਗਬੰਦੀ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਨੂੰ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਠਹਿਰਾਇਆ ਹੈ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਲੇਬਨਾਨ ਵਿੱਚ ਹਿਜ਼ਬੁੱਲਾ ਟਿਕਾਣਿਆਂ ‘ਤੇ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਮਲੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ 250 ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋਈ।
ਵ੍ਹਾਈਟ ਹਾਊਸ ਨੇ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਹੈ ਕਿ ਈਰਾਨ ਤੁਰੰਤ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਖੋਲ੍ਹੇ। ਬੰਦ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਦੋ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਲੰਘਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਪਰ ਈਰਾਨ ਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਮਨ ਬਦਲ ਲਿਆ।
ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਲੇਬਨਾਨ ਜੰਗਬੰਦੀ ਸਮਝੌਤੇ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਨਹੀਂ ਹੈ; ਈਰਾਨ ਇਸ ਬਿਆਨ ਨਾਲ ਅਸਹਿਮਤ ਹੈ। ਤਹਿਰਾਨ ਨੇ ਜੰਗਬੰਦੀ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਹਿਜ਼ਬੁੱਲਾ ਅਤੇ ਹੋਰ ਈਰਾਨ-ਸਮਰਥਿਤ ਮਿਲੀਸ਼ੀਆ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਉਣ ਸਮੇਤ ਹਮਲਿਆਂ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰੋਕਣ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਹੈ।
ਇੱਕ ਉੱਚ ਈਰਾਨੀ ਅਧਿਕਾਰੀ ਨੇ “ਲੇਬਨਾਨ ਵਿਰੁੱਧ ਜ਼ਾਇਓਨਿਸਟ ਹਮਲੇ” ਦੇ ਕਾਰਨ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂ ਨੂੰ ਬੰਦ ਕਰਨ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜੰਗਬੰਦੀ ਸਾਰਿਆਂ ‘ਤੇ ਲਾਗੂ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਈਰਾਨੀ ਸੰਸਦ ਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਨੀਤੀ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਬੁਲਾਰੇ ਇਬਰਾਹਿਮ ਰਜ਼ਾਈ ਨੇ X ‘ਤੇ ਲਿਖਿਆ, “ਲੇਬਨਾਨ ਵਿਰੁੱਧ ਜ਼ਾਇਓਨਿਸਟ ਹਮਲੇ ਦੇ ਜਵਾਬ ਵਿੱਚ, ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂ ਵਿੱਚ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਦੀ ਆਵਾਜਾਈ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਬੰਦ ਕਰ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।” “ਲੇਬਨਾਨੀ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਸਾਡੇ ਲਈ ਆਪਣੀਆਂ ਜਾਨਾਂ ਕੁਰਬਾਨ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਸਾਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਛੱਡਣਾ ਚਾਹੀਦਾ – ਇੱਕ ਪਲ ਲਈ ਵੀ ਨਹੀਂ। ਜੰਗਬੰਦੀ ਸਾਰੇ ਮੋਰਚਿਆਂ ‘ਤੇ ਲਾਗੂ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਜਾਂ ਬਿਲਕੁਲ ਵੀ ਨਹੀਂ।”
ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਟਰੰਪ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਦੋ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਦੀ ਜੰਗਬੰਦੀ ਲਾਗੂ ਹੋਣ ਲਈ, ਈਰਾਨ ਨੂੰ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਖੋਲ੍ਹਣਾ ਪਵੇਗਾ; ਹਾਲਾਂਕਿ, ਈਰਾਨ ਦੀ ਸੁਪਰੀਮ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ ਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਜ਼ੋਰ ਦੇ ਕੇ ਕਿਹਾ ਕਿ “ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ, ਸਿਧਾਂਤਕ ਤੌਰ ‘ਤੇ, ਈਰਾਨ ਨੂੰ ਇਸ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਜਲਮਾਰਗ ‘ਤੇ ਆਪਣਾ ਨਿਰੰਤਰ ਨਿਯੰਤਰਣ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦੇਣ ਲਈ ਸਹਿਮਤ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।”
ਇੱਕ ਸੀਨੀਅਰ ਈਰਾਨੀ ਅਧਿਕਾਰੀ ਨੇ ਸੰਕੇਤ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਤਹਿਰਾਨ ਵੱਲੋਂ ਵੀਰਵਾਰ ਜਾਂ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਤੱਕ ਆਪਣੀ ਨਾਕਾਬੰਦੀ ਨੂੰ ਘੱਟ ਕਰਨ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ – 11 ਅਪ੍ਰੈਲ ਨੂੰ ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਵਾਰਤਾ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ – ਹਾਲਾਂਕਿ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਅਜੇ ਵੀ ਜਲਡਮਰੂ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘਣ ਲਈ ਈਰਾਨ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਲੈਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੋਵੇਗੀ।
ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂ – ਈਰਾਨ ਅਤੇ ਓਮਾਨ/ਯੂਏਈ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਤੰਗ ਸ਼ਿਪਿੰਗ ਕੋਰੀਡੋਰ – ਫਾਰਸ ਦੀ ਖਾੜੀ ਨੂੰ ਅਰਬ ਸਾਗਰ ਨਾਲ ਜੋੜਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਤੇਲ ਅਤੇ ਐਲਐਨਜੀ ਸਪਲਾਈ ਦੇ ਲਗਭਗ ਪੰਜਵੇਂ ਹਿੱਸੇ ਲਈ ਆਵਾਜਾਈ ਰਸਤੇ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ।
