ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ 657 ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਮੂਰਤੀਆਂ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਕੀਤੀਆਂ; ਕੀਮਤ ₹120 ਕਰੋੜ ਤੋਂ ਵੱਧ

657 Indian antiquities: ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ 657 ਦੁਰਲੱਭ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਕਲਾਕ੍ਰਿਤੀਆਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕੀਮਤ ₹120 ਕਰੋੜ (ਲਗਭਗ $14 ਮਿਲੀਅਨ) ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੈ, ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਕਰ ਦਿੱਤੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਸਾਰੀਆਂ ਕਲਾਕ੍ਰਿਤੀਆਂ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਇੱਕ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਤਸਕਰੀ ਗਿਰੋਹ ਦੁਆਰਾ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਤਸਕਰੀ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ। ਮੈਨਹਟਨ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਅਟਾਰਨੀ ਦੇ ਦਫ਼ਤਰ ਨੇ ਤਸਕਰੀ ਕਾਰਵਾਈ ਦੀ ਜਾਂਚ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕਲਾਕ੍ਰਿਤੀਆਂ ਦੀ ਵਾਪਸੀ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ।

ਲਗਭਗ $14 ਮਿਲੀਅਨ ਦੀ ਕੀਮਤ ਵਾਲੀਆਂ ਕੁੱਲ 657 ਚੋਰੀ ਹੋਈਆਂ ਕਲਾਕ੍ਰਿਤੀਆਂ, ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਕਰ ਦਿੱਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਦੀ ਵਾਪਸੀ ਇੱਕ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਤਸਕਰੀ ਨੈਟਵਰਕ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਇੱਕ ਵੱਡੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਚੋਰੀ ਦੇ ਕਾਰਜ ਦਾ ਪਰਦਾਫਾਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਮੈਨਹਟਨ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਅਟਾਰਨੀ ਐਲਵਿਨ ਐਲ. ਬ੍ਰੈਗ ਜੂਨੀਅਰ ਨੇ ਨਿਊਯਾਰਕ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਕੌਂਸਲੇਟ ਜਨਰਲ ਦੇ ਵਕੀਲ ਰਾਜਲਕਸ਼ਮੀ ਕਦਮ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਇੱਕ ਸਮਾਰੋਹ ਦੌਰਾਨ ਵਾਪਸੀ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ।

ਅਮਰੀਕੀ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਤਸਕਰਾਂ ਸੁਭਾਸ਼ ਕਪੂਰ ਅਤੇ ਨੈਨਸੀ ਵੀਨਰ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਅਪਰਾਧਿਕ ਗਿਰੋਹਾਂ ਦੀ ਚੱਲ ਰਹੀ ਜਾਂਚ ਦੌਰਾਨ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕਲਾਕ੍ਰਿਤੀਆਂ ਨੂੰ ਬਰਾਮਦ ਕੀਤਾ। ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਚੋਰੀ ਦੇ ਪੈਮਾਨੇ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਨੋਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਇਸ ਇੱਕਲੇ ਕਾਰਜ ਵਿੱਚ 600 ਤੋਂ ਵੱਧ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਅਤੇ ਦੁਰਲੱਭ ਕਲਾਕ੍ਰਿਤੀਆਂ ਵਾਪਸ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ।

ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਅਟਾਰਨੀ ਬ੍ਰੈਗ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਵਿਰਾਸਤੀ ਸਥਾਨਾਂ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੇ ਤਸਕਰੀ ਨੈੱਟਵਰਕ ਬਹੁਤ ਵੱਡੇ ਹਨ, ਇਹ ਤੱਥ ਅੱਜ 600 ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਲਾਕ੍ਰਿਤੀਆਂ ਦੀ ਵਾਪਸੀ ਤੋਂ ਸਪੱਸ਼ਟ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ, ਕੌਂਸਲ ਜਨਰਲ ਬਿਨੈ ਪ੍ਰਧਾਨ ਨੇ ਮੈਨਹਟਨ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਅਟਾਰਨੀ ਦਫ਼ਤਰ, ਅਮਰੀਕੀ ਗ੍ਰਹਿ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਿਭਾਗ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਾਨੂੰਨ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਏਜੰਸੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਨਿਰੰਤਰ ਸਹਿਯੋਗ ਲਈ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤੀ।

ਵਾਪਸ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਕਲਾਕ੍ਰਿਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਅਵਲੋਕਿਤੇਸ਼ਵਰ ਦੀ ਇੱਕ ਕਾਂਸੀ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਹੈ, ਜਿਸਦੀ ਕੀਮਤ $2 ਮਿਲੀਅਨ ਹੈ। ਇਹ ਮੂਰਤੀ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਰਾਏਪੁਰ ਦੇ ਮਹੰਤ ਘਸੀਦਾਸ ਮੈਮੋਰੀਅਲ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ਵਿੱਚ ਰੱਖੀ ਗਈ ਸੀ। ਇਸਨੂੰ 1982 ਵਿੱਚ ਚੋਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਤਸਕਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸਨੂੰ 2025 ਵਿੱਚ ਨਿਊਯਾਰਕ ਦੇ ਇੱਕ ਨਿੱਜੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਤੋਂ ਜ਼ਬਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇਹਨਾਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਦੀ ਚੋਰੀ

ਇੱਕ ਹੋਰ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਬਰਾਮਦਗੀ ਵਿੱਚ ਬੁੱਧ ਦੀ ਇੱਕ ਲਾਲ ਰੇਤਲੀ ਪੱਥਰ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ, ਜਿਸਦੀ ਕੀਮਤ $7.5 ਮਿਲੀਅਨ ਹੈ। ਤਸਕਰਾਂ ਨੇ ਸੁਭਾਸ਼ ਕਪੂਰ ਦੇ ਨੈੱਟਵਰਕ ਰਾਹੀਂ ਖਰਾਬ ਮੂਰਤੀ ਨੂੰ ਨਿਊਯਾਰਕ ਪਹੁੰਚਾਇਆ, ਜਿੱਥੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਸਨੂੰ ਇੱਕ ਸਟੋਰ ਤੋਂ ਜ਼ਬਤ ਕਰ ਲਿਆ।

ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ 2000 ਵਿੱਚ ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਇੱਕ ਮੰਦਰ ਤੋਂ ਲੁੱਟੀ ਗਈ ਨੱਚਦੀ ਗਣੇਸ਼ ਦੀ ਇੱਕ ਰੇਤਲੀ ਪੱਥਰ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਵੀ ਵਾਪਸ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਤਸਕਰਾਂ ਨੇ ਇਸ ਮੂਰਤੀ ਨੂੰ ਜਾਅਲੀ ਮੂਲ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਵੇਚ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ 2012 ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਿਸਟੀਜ਼ ਨਿਊਯਾਰਕ ਵਿੱਚ ਨਿਲਾਮ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਇਸ ਸਾਲ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਨਿੱਜੀ ਕੁਲੈਕਟਰ ਨੇ ਕਲਾਕ੍ਰਿਤੀ ਵਾਪਸ ਕਰ ਦਿੱਤੀ।

ਇੱਕ ਦਹਾਕੇ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮੇਂ ਤੋਂ, ਐਂਟੀਕੁਇਟੀਜ਼ ਟ੍ਰੈਫਿਕਿੰਗ ਯੂਨਿਟ (ਏਟੀਯੂ) – ਹੋਮਲੈਂਡ ਸਿਕਿਓਰਿਟੀ ਇਨਵੈਸਟੀਗੇਸ਼ਨਜ਼ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾਲ – ਦੱਖਣੀ ਅਤੇ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬੀ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਪੁਰਾਤਨ ਵਸਤੂਆਂ ਦੀ ਕਥਿਤ ਲੁੱਟ ਅਤੇ ਤਸਕਰੀ ਦੇ ਦੋਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਕਪੂਰ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਸਾਥੀਆਂ ਦਾ ਪਿੱਛਾ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ 2012 ਵਿੱਚ ਕਪੂਰ ਵਿਰੁੱਧ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰੀ ਵਾਰੰਟ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਅਤੇ 2019 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ ਅਤੇ ਸੱਤ ਸਾਥੀਆਂ ਨੂੰ ਦੋਸ਼ੀ ਠਹਿਰਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।

ਕੌਂਸਲ ਜਨਰਲ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਚੋਰੀ ਹੋਈਆਂ ਪੁਰਾਤਨ ਵਸਤੂਆਂ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਵਾਪਸ ਭੇਜਣ ਲਈ ਹੋਰ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਬਾਕੀ ਹੈ। ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕਲਾਕ੍ਰਿਤੀਆਂ ਬਾਰੇ ਵੀ ਟਵੀਟ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਦੁਆਰਾ ਭਾਰਤ ਵਾਪਸ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ।