World Brain Tumor Day: ਆਮ ਸਿਰ ਦਰਦ ਨੂੰ ਨਾ ਕਰੋ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼; ਮਾਹਿਰਾਂ ਤੋਂ ਜਾਣੋ ਇਸ ਗੰਭੀਰ ਬੀਮਾਰੀ ਦੇ ਲੱਛਣ, ਕਾਰਨ ਅਤੇ ਇਲਾਜ ਦੇ ਤਰੀਕੇ
World Brain Tumor Day: ਅਜੋਕੀ ਭੱਜ-ਦੌੜ ਭਰੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਸਿਰ ਦਰਦ ਹੋਣਾ ਇੱਕ ਬੇਹੱਦ ਆਮ ਸਮੱਸਿਆ ਬਣ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਅਕਸਰ ਮਾਨਸਿਕ ਤਣਾਅ, ਪੂਰੀ ਨੀਂਦ ਨਾ ਲੈਣਾ ਜਾਂ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਮੋਬਾਈਲ-ਲੈਪਟਾਪ ਦੀ ਸਕ੍ਰੀਨ ‘ਤੇ ਅੱਖਾਂ ਟਿਕਾਈ ਰੱਖਣ ਕਾਰਨ ਅਜਿਹਾ ਹੋਣਾ ਸੁਭਾਵਿਕ ਹੈ। ਪਰ, ਜੇਕਰ ਇਹ ਸਿਰ ਦਰਦ ਲਗਾਤਾਰ ਬਣਿਆ ਰਹੇ, ਦਿਨ-ਬ-ਦਿਨ ਵਧਦਾ ਜਾਵੇ ਜਾਂ ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਕੁਝ ਹੋਰ ਅਸਾਧਾਰਨ ਸਰੀਰਕ ਬਦਲਾਅ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਇਸ ਨੂੰ ਹਲਕੇ ਵਿੱਚ ਲੈਣਾ ਭਾਰੀ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ‘ਬ੍ਰੇਨ ਟਿਊਮਰ’ ਦਾ ਮੁਢਲਾ ਸੰਕੇਤ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਇਸੇ ਗੰਭੀਰ ਬੀਮਾਰੀ ਪ੍ਰਤੀ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਜਾਗਰੂਕ ਕਰਨ ਦੇ ਮਕਸਦ ਨਾਲ ਹਰ ਸਾਲ 8 ਜੂਨ ਨੂੰ ‘ਵਿਸ਼ਵ ਬ੍ਰੇਨ ਟਿਊਮਰ ਦਿਵਸ’ (World Brain Tumor Day) ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਮੌਕੇ ਮੈਕਸ ਹੈਲਥਕੇਅਰ ਦੇ ਨਿਊਰੋਸਰਜਰੀ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਮਾਹਿਰ ਡਾ. ਸਚਿਨ ਬਿੰਦਲ ਨੇ ਬ੍ਰੇਨ ਟਿਊਮਰ ਦੇ ਲੱਛਣਾਂ, ਇਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਦੇ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨਾਂ ਅਤੇ ਮੌਜੂਦਾ ਇਲਾਜ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਬਾਰੇ ਅਹਿਮ ਜਾਣਕਾਰੀ ਸਾਂਝੀ ਕੀਤੀ ਹੈ।
ਆਖ਼ਰ ਕੀ ਹੈ ਬ੍ਰੇਨ ਟਿਊਮਰ ਅਤੇ ਇਹ ਕਿਉਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ?
ਮੈਡੀਕਲ ਵਿਗਿਆਨ ਮੁਤਾਬਕ, ਬ੍ਰੇਨ ਟਿਊਮਰ ਉਦੋਂ ਪਨਪਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਦਿਮਾਗ ਦੇ ਅੰਦਰ ਮੌਜੂਦ ਕੁਝ ਸੈੱਲ (Cells) ਅਣਚਾਹੇ ਅਤੇ ਅਸਧਾਰਨ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਵਧਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਟਿਊਮਰ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਦੋ ਕਿਸਮ ਦੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ— ਕੈਂਸਰ ਵਾਲੇ (Malignant) ਅਤੇ ਗੈਰ-ਕੈਂਸਰ ਵਾਲੇ (Benign)। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਟਿਊਮਰ ਕਿਸੇ ਵੀ ਕਿਸਮ ਦਾ ਹੋਵੇ, ਇਹ ਦਿਮਾਗ ਦੇ ਆਮ ਕੰਮਕਾਜ ਅਤੇ ਸਰੀਰਕ ਸੰਤੁਲਨ ਨੂੰ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਸਿਹਤ ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਇਸ ਬੀਮਾਰੀ ਦਾ ਪਤਾ ਲੱਗ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਸਹੀ ਇਲਾਜ ਰਾਹੀਂ ਮਰੀਜ਼ ਦੇ ਬਚਣ ਅਤੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਿਹਤਮੰਦ ਹੋਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਕਈ ਗੁਣਾ ਵੱਧ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਬ੍ਰੇਨ ਟਿਊਮਰ ਦੇ ਚਿੰਤਾਜਨਕ ਅੰਕੜੇ (Global & National Health Matrix)
| ਖੇਤਰ / ਸੰਸਥਾ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ | ਸਾਲਾਨਾ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਕੇਸ ਅਤੇ ਮੌਤਾਂ ਦਾ ਅੰਕੜਾ |
|---|---|
| ਭਾਰਤ (IARC ਮੁਤਾਬਕ) | ਹਰ ਸਾਲ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ 28,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਨਵੇਂ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਪੁਸ਼ਟੀ। |
| ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਮੌਤਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ | ਇਸ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਬੀਮਾਰੀ ਕਾਰਨ ਹਰ ਸਾਲ 24,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੋਕ ਦਮ ਤੋੜ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। |
| ਅਮਰੀਕਾ (Oxford Academic ਰਿਪੋਰਟ) | ਸਾਲ 2025 ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਉੱਥੇ ਦਿਮਾਗ ਅਤੇ CNS ਟਿਊਮਰ ਦੇ ਲਗਭਗ 1,07,000 ਨਵੇਂ ਕੇਸ ਦਰਜ ਕੀਤੇ ਗਏ। |
ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਹੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਬਚਾਅ
‘ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਆਫ਼ ਕੈਂਸਰ ਰਜਿਸਟਰੀਜ਼’ (IARC) ਅਤੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਮੈਡੀਕਲ ਜਰਨਲ ‘ਆਕਸਫੋਰਡ ਅਕਾਦਮਿਕ ਨਿਊਰੋ-ਆਨਕੋਲੋਜੀ’ ਦੇ ਅਧਿਐਨ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਬ੍ਰੇਨ ਟਿਊਮਰ ਦਾ ਗ੍ਰਾਫ਼ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਉੱਪਰ ਵੱਲ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਡਾਕਟਰਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਅਕਸਰ ਲੋਕ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਸਿਰ ਦਰਦ ਹੋਣ ‘ਤੇ ਖ਼ੁਦ ਹੀ ਪੇਨ-ਕਿਲਰ (ਦਰਦ ਨਿਵਾਰਕ ਦਵਾਈਆਂ) ਖਾ ਕੇ ਇਸ ਨੂੰ ਦਬਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ ਬੇਹੱਦ ਲਾਪਰਵਾਹੀ ਵਾਲਾ ਰੁਖ਼ ਹੈ।
ਡਾਕਟਰੀ ਸਲਾਹ:
ਜੇਕਰ ਸਿਰ ਦਰਦ ਦੇ ਨਾਲ ਚੱਕਰ ਆਉਣ, ਉਲਟੀ ਆਉਣ ਵਰਗਾ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਵੇ, ਅੱਖਾਂ ਦੀ ਰੌਸ਼ਨੀ ਧੁੰਦਲੀ ਪੈਣ ਲੱਗੇ ਜਾਂ ਸਰੀਰ ਦਾ ਸੰਤੁਲਨ ਵਿਗੜੇ, ਤਾਂ ਬਿਨਾਂ ਦੇਰੀ ਕੀਤੇ ਕਿਸੇ ਮਾਹਿਰ ਨਿਊਰੋਲੋਜਿਸਟ ਜਾਂ ਨਿਊਰੋਸਰਜਨ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਅੱਜ-ਕੱਲ੍ਹ ਮੈਡੀਕਲ ਸਾਇੰਸ ਵਿੱਚ ਐਡਵਾਂਸ ਸਰਜਰੀ, ਰੇਡੀਓਥੈਰੇਪੀ ਅਤੇ ਨਵੀਂ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਬ੍ਰੇਨ ਟਿਊਮਰ ਦਾ ਸਫ਼ਲ ਇਲਾਜ ਸੰਭਵ ਹੈ।
